Pobierz skondensowan─ů porcj─Ö warto┼Ťciowej wiedzy o inwestowaniu!­čÖé

W odcinku podcastu System Trader numer 6 i 8, przybli┼╝y┼éem, w ramach serii pt. „Umiesz liczy─ç, licz na siebie, czyli samodzielnie oszcz─Ödzamy na emerytur─Ö„, odpowiednio IKE i IKZE. Je┼Ťli nie s┼éysza┼ée┼Ť tamtych odcink├│w, a tematyka III filaru emerytalnego jest Ci obca, gor─ůco zapraszam do ich wys┼éuchania. Teraz za┼Ť przysz┼éa pora na ma┼ée podsumowanie tematyki emerytalnej.

Na pocz─ůtku mia┼éem zrobi─ç to samodzielnie, ale finalnie doszed┼éem do wniosku, ┼╝e lepiej, gdy poprosz─Ö o pomoc kogo┼Ť, kto w temacie siedzi znacznie g┼é─Öbiej ni┼╝ ja. I w taki oto spos├│b mam przyjemno┼Ť─ç zaprosi─ç Was do wys┼éuchania rozmowy z Micha┼éem Sadowskim, kt├│ry prowadzi bloga Moja Przysz┼éa Emerytura. Micha┼é na swoim blogu opisuje zasady dzia┼éania IKE i IKZE, analizuje oferty instytucji finansowych, promuje dobre nawyki i praktyki oraz prezentuje realizacje projekt├│w inwestycyjnych w swoim portfelu emerytalnym.

UWAGA! Ten cykl artyku┼é├│w o oszcz─Ödzaniu na emerytur─Ö nie jest sponsorowany. Nie reklamuj─Ö tu ┼╝adnych konkretnych firm czy produkt├│w. Przekazuj─Ö rzeteln─ů wiedz─Ö najlepiej jak tylko to potrafi─Ö ­čśë

W tym odcinku dowiesz si─Ö

  • Kim jest Micha┼é i o czym pisze na swoim blogu
  • Dlaczego warto zainteresowa─ç si─Ö samodzielnym oszcz─Ödzaniem na emerytur─Ö
  • Czy warto korzysta─ç z III filaru emerytalnego
  • Co to jest IKE i IKZE
  • Gdzie bardziej op┼éaca si─Ö odk┼éada─ç swoje pieni─ůdze — na IKE, czy na IKZE?
  • W jakiej formie mo┼╝na otworzy─ç konto IKE/IKZE?
  • Jak zbudowa─ç w┼éasny portfel emerytalny i na co zwr├│ci─ç uwag─Ö?
  • Czy kto┼Ť nie zabierze moich oszcz─Ödno┼Ťci emerytalnych w przysz┼éo┼Ťci?

Przydatne linki do tego odcinka

Zaproszenie do dyskusji

Serdecznie zapraszam Ci─Ö do komentowania i zadawania pyta┼ä, bezpo┼Ťrednio na tej stronie poni┼╝ej, lub na mojej stronie na FacebookÔÇÖu lub moim profilu TwitterÔÇÖowym.

Alternatywnie mo┼╝esz zada─ç pytanie g┼éosowe, nagrywaj─ůc si─Ö na SpeakPipe. Pami─Ötaj tylko, ┼╝e masz 90 sekund na nagranie ­čÖé

Bardzo zale┼╝y mi na Twoim g┼éosie, za kt├│ry ju┼╝ teraz z g├│ry bardzo dzi─Ökuj─Ö ­čÖé

Ôťĺ TRANSKRYPT PODCASTU

czyli wersja do czytania

Jacek: Cze┼Ť─ç Micha┼é!

Micha┼é: Cze┼Ť─ç Jacek!

Jacek: Dzi─Öki ┼╝e przyj─ů┼ée┼Ť zaproszenie do podcastu. Prosz─Ö przedstaw si─Ö co robisz na co dzie┼ä, jakie masz do┼Ťwiadczenia zwi─ůzane z oszcz─Ödzaniem na emerytur─Ö w ramach trzeciego filaru i w┼éa┼Ťciwie nie tylko trzeciego filaru ale w og├│lno┼Ťci je┼╝eli chodzi o emerytur─Ö.

Micha┼é: Jestem 35-latkiem, mieszkam w du┼╝ym mie┼Ťcie w Polsce i pracuj─Ö obecnie w takiej du┼╝ej, globalnej korporacji farmaceutycznej. Od kilku miesi─Öcy na takim enigmatycznym do teraz nawet dla mnie stanowisku analityk us┼éug biznesowych. Wcze┼Ťniej pracowa┼éem w tej samej korporacji przez oko┼éo rok w dziale IT, w takiej sferze digital zwi─ůzanej z serwisami internetowymi tej korporacji, a wcze┼Ťniej przez prawie 10 lat by┼éem freelancerem.

Z wykszta┼écenia jestem anglist─ů wi─Öc przez pierwsze kilka lat ┼Ťwiadczy┼éem us┼éugi zwi─ůzane z j─Özykiem angielskim, t┼éumaczenia, nauczanie angielskiego, copywriting, ale w pewnym momencie odbi┼éem w kierunku stron internetowych, marketingu internetowego, takiego mi─Ökkiego IT i to jest taki przewodni motyw po stronie zawodowej. To jest m├│j rys zawodowy i z nim jest zwi─ůzana ta historia serwisu kt├│ry prowadz─Ö czyli mojaprzyszlaemerytura.pl i tego jak zacz─ů┼éem oszcz─Ödza─ç na emerytur─Ö.

Na pocz─ůtku by┼éem freelancerem na w┼éasnej dzia┼éalno┼Ťci gospodarczej i szybko zauwa┼╝y┼éem, ┼╝e jest luka je┼Ťli prowadzi si─Ö w┼éasn─ů dzia┼éalno┼Ť─ç finansow─ů zwi─ůzana z tymi ni┼╝szymi sk┼éadkami na ubezpieczenie spo┼éeczne. Nie wiem czy to dalej istnieje, ale by┼éo co┼Ť takiego jak 2 lata zwolnienia z ZUS, w og├│le bardzo d┼éugo studiowa┼éem, cz─Ö┼Ťciowo bezu┼╝yteczne rzeczy, wi─Öc bardzo d┼éugo ta cz─Ö┼Ť─ç finansowa szczeg├│lnie tych d┼éugoterminowych finans├│w by┼éa lekko zaniedbana i szybko zidentyfikowa┼éem t─ů luk─Ö i wtedy kiedy ju┼╝ zacz─ů┼éem zarabia─ç jako lektor angielskiego – to by┼éy dobre czasy, w tej bran┼╝y jeszcze nie by┼éo takiej konkurencji ani ze strony ludzi ani ze strony technologii, mo┼╝na by┼éo uczy─ç du┼╝o i dobre stawki za to mie─ç.

Jak zacz─ů┼éem zarabia─ç to po prostu du┼╝─ů cz─Ö┼Ť─ç tych zarobk├│w odk┼éada┼éem. Najpierw bez d┼éugoterminowej wizji na kontach oszcz─Ödno┼Ťciowych, na lokatach, i z czasem w zwi─ůzku te┼╝ z t─ů luk─ů po stronie tych ubezpiecze┼ä spo┼éecznych zacz─ů┼éem bada─ç ten teren narz─Ödzi do d┼éugoterminowego oszcz─Ödzania.

Tu jako pierwsze na horyzoncie pojawi┼éo si─Ö IKE, co┼Ť co ju┼╝ istnia┼éo od d┼éu┼╝szego czasu w prawie, wi─Öc by┼éo jako┼Ť tam osadzone i przetestowane przez innych ludzi. By┼éa oferta tych Indywidualnych Kont Emerytalnych w r├│┼╝nych instytucjach, potem pojawi┼éo si─Ö w 2012 roku jako dodatkowa mo┼╝liwo┼Ť─ç IKZE Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego, jakby tych dw├│ch narz─Ödzi zacz─ů┼éem u┼╝ywa─ç ┼╝eby w pewnym sensie zr├│wnowa┼╝y─ç t─ů luk─Ö kt├│ra mi si─Ö wytworzy┼éa przez to, ┼╝e d┼éugo studiowa┼éem – cz─Ö┼Ťciowo bezu┼╝yteczne rzeczy, a potem by┼éem tym freelancerem na w┼éasnej dzia┼éalno┼Ťci gospodarczej, gdzie tam powiedzmy w tle nie akumulowa┼éy mi si─Ö te standardowe prawa do emerytury, wi─Öc nadrabia┼éem to i dalej nadrabiam, mimo ┼╝e teraz jestem na etacie wi─Öc ten element znikn─ů┼é, ale wci─ů┼╝ my┼Ťl─Ö o tym jak zr├│wnowa┼╝y─ç t─ů luk─Ö kt├│r─ů na pocz─ůtku tam stworzy┼éem sobie. Tak wi─Öc taka jest moja historia zawodowa i t┼éo do tego dlaczego zacz─ů┼éem ten temat eksplorowa─ç.

Jacek: Ok, rozumiem. Dzi─Öki wielkie za wyja┼Ťnienie. Generalnie mog─Ö powiedzie─ç ze swojej strony, ┼╝e ten temat zwi─ůzany z oszcz─Ödzaniem je┼╝eli chodzi o emerytur─Ö, zw┼éaszcza po┼Ťr├│d os├│b m┼éodych czyli powiedzmy os├│b kt├│re gdzie┼Ť tam dopiero wchodz─ů w t─ů doros┼éo┼Ť─ç, to ten temat nie jest zbyt taki sexi, bo no c├│┼╝ jeste┼Ťmy m┼éodzi to ka┼╝dy si─Ö czuje m┼éody i niezniszczalny, a ta perspektywa je┼╝eli chodzi o emerytur─Ö, kt├│ra ma nast─ůpi─ç za na przyk┼éad 4 dekady to jest tak odleg┼éa, ┼╝e nikt o tym nie my┼Ťli. Natomiast Ty tutaj jak gdyby na przek├│r temu jednak wykaza┼ée┼Ť si─Ö takim rozs─ůdkiem i dlatego te┼╝ takie pytanie, je┼╝eli mia┼éby┼Ť kogo┼Ť zach─Öci─ç do oszcz─Ödzania na emerytur─Ö to jakich g┼é├│wnie u┼╝y┼éby┼Ť argument├│w?

Micha┼é: To co powiedzia┼ée┼Ť, samo has┼éo ÔÇťemeryturaÔÇŁ dla kogo┼Ť kto ma 20, 30 lat by─ç mo┼╝e nawet 40-par─Ö mo┼╝e nie wydawa─ç si─Ö sexi i nie jest sexi. To po prostu nie jest co┼Ť co powinno zajmowa─ç nam wi─Ökszo┼Ť─ç czasu na co dzie┼ä, wi─Öc na pewno nie namawia┼ébym do tego ┼╝eby z my┼Ťlenia o emeryturze stworzy─ç g┼é├│wny w─ůtek swojego ┼╝ycia w wieku 20 czy 30 lat. To jest kompletnie niew┼éa┼Ťciwe podej┼Ťcie – wydaje mi si─Ö i takie nierealistyczne. Jedno z drugim nie ma i nie mo┼╝e mie─ç nic wsp├│lnego. Nawet w moim przypadku to nie by┼éo jakie┼Ť obsesyjne my┼Ťlenie o tym to by┼éo raczej ustawienie takiego systemu do┼Ť─ç szybko, ┼╝e ok widz─Ö t─ů luk─Ö – nie p┼éac─Ö sk┼éadek to powiedzmy 10% wynagrodzenia gdzie┼Ť idzie na d┼éugoterminowe oszcz─Ödno┼Ťci. Nie ┼╝e my┼Ťl─Ö o tym ka┼╝dego dnia, nie ┼╝e to prze┼╝ywam, nie ┼╝e robi─Ö z tego jaki┼Ť w─ůtek przewodni. Na pewno nie namawia┼ébym do tego, ┼╝eby robi─ç z tego szybko wielkie halo.

My┼Ťl─Ö, ┼╝e na pewno szczeg├│lnie dla takich m┼éodych os├│b namawia┼ébym za to do takich czysto zdroworozs─ůdkowych zasad w finansach. Troch─Ö w ten spos├│b odejd─Ö od fokusowania si─Ö na emeryturze, a bardziej namawia┼ébym do fokusowania si─Ö na wyrobieniu tych dobrych nawyk├│w, dobrych praktyk zwi─ůzanych z finansami o kt├│rych i Ty i ja i prawdopodobnie wi─Ökszo┼Ť─ç nazwijmy to – ogarni─Ötych ludzi dobrze wie, czyli nie wydawaj wi─Öcej ni┼╝ zarabiasz, unikaj d┼éug├│w szczeg├│lnie konsumpcyjnych, nadmiernych. Lokuj nadwy┼╝ki finansowe w jakie┼Ť rentowne aktywa i r├│b to zgodnie z dobrymi zasadami dla jakiego┼Ť typu aktyw├│w, cokolwiek by to nie by┼éo, czy to fundusze, czy to lokaty bankowe, czy akcje sp├│┼éek publicznych, obligacje korporacyjne, czy to nieruchomo┼Ťci. Cokolwiek by to nie by┼éo ka┼╝da z tych klas aktyw├│w ma jakie┼Ť dobre praktyki i mo┼╝na trzyma─ç pieni─ůdze na koncie kt├│re nie jest oprocentowane i mo┼╝na z oprocentowaniem w ┼éatwy spos├│b dojecha─ç do nie wiem… w tej chwili, 2,5; 3 i o tym m├│wi─Ö m├│wi─ůc o dobrych praktykach.

Tego typu rzeczy da si─Ö w ka┼╝dej klasie aktyw├│w zrobi─ç, mo┼╝e jeszcze jeden dobry nawyk dla kogo┼Ť kto ma 20, 30 czy 40 lat, ┼╝eby inwestowa┼é pieni─ůdze w siebie, w sw├│j rozw├│j zawodowy, swoich pasji, dba┼é o zdrowie i o rodzin─Ö – tego typu rzeczy. Wydaje mi si─Ö, ┼╝e z kumulacji tych dobrych nawyk├│w i dobrych praktyk efektem b─Ödzie silna pozycja finansowa i bez my┼Ťlenia o emeryturze ta emerytura b─Ödzie dobra bo kto┼Ť zakumuluje du┼╝o aktyw├│w, kto┼Ť nie b─Ödzie mia┼é d┼éug├│w, kto┼Ť b─Ödzie mia┼é dobre nawyki i przerobi dobre np. praktyki lokowania pieni─Ödzy, wi─Öc nie obudzi si─Ö w wieku 60, 70 lat nic nie wiedz─ůc, narzekaj─ůc na pa┼ästwo, nie maj─ůc aktyw├│w, maj─ůc d┼éugi, tylko b─Ödzie mia┼é 20, 30 lat do┼Ťwiadcze┼ä kogo┼Ť kto jako┼Ť rozs─ůdnie zarz─ůdza finansami, tak┼╝e to by┼éby jaki┼Ť m├│j g┼é├│wny motyw przy namawianiu do nazwijmy to – oszcz─Ödzania na emerytur─Ö i paradoksalnie nie powiedzia┼éem nic o emeryturze tylko o dobrych nawykach tu i teraz, dobrych praktykach tu i teraz, kt├│re z czasem by─ç mo┼╝e zamieni─ů si─Ö we wczesn─ů emerytur─Ö, w cz─Ö┼Ťciow─ů emerytur─Ö, no i w pe┼én─ů emerytur─Ö. To by by┼éa jedna rzecz, te dobre nawyki ┼éamane przez dobre praktyki.

Druga rzecz to tak jakbym zach─Öci┼é nie tylko m┼éodych – ka┼╝dego, to jakby spr├│bowa─ç mo┼╝e zrobi─ç krok w ty┼é i tak czysto humanistycznie spojrze─ç na ┼╝ycie jako na co┼Ť, co ma d┼éugoterminowy rytm i emerytura czy d┼éugoterminowe finanse si─Ö dobrze w to wpasowuj─ů.

Ja teraz mam 35 lat ale pami─Ötam jak mia┼éem 10 lat i te 25 lat uciek┼éo, czas up┼éyn─ů┼é, ┼╝ycie si─Ö potoczy┼éo i to samo si─Ö wydarzy ├á propos kolejnych 25 lat. Mam teraz ma┼ée dzieci, to jest dla mnie dow├│d najwi─Ökszy, ┼╝e przysz┼éo┼Ť─ç si─Ö wydarzy. Dzieci po prostu s─ů tutaj ┼╝eby przej─ů─ç jako kolejne pokolenie kontrol─Ö, wi─Öc one b─Öd─ů kiedy┼Ť mia┼éy 35 lat a ja b─Öd─Ö mia┼é 60 lat, czy co┼Ť takiego, wi─Öc z takiego czysto humanistycznego, z takiej perspektywy wida─ç, ┼╝e jest jaki┼Ť d┼éugoterminowy rytm i tu gra nie toczy si─Ö tylko o to co wydarzy si─Ö w przysz┼éym tygodniu czy zdam egzamin w kolejnym miesi─ůcu, do jakiego pubu p├│jd─Ö w przysz┼éy weekend, tylko jest d┼éugoterminowy rytm i emerytura wydaje mi si─Ö dobrze si─Ö wpisuje w ten d┼éugoterminowy rytm.

Moi rodzice kt├│rych pami─Ötam jako pracuj─ůce osoby, jak mia┼éem 10, 15 czy 20 lat ju┼╝ s─ů teraz na emeryturze. To co w tej chwili si─Ö u nich dzieje jest konsekwencj─ů tego jak ÔÇťprowadzili si─ÖÔÇŁ przez te wszystkie lata. To si─Ö po prostu dzieje, ┼╝ycie si─Ö toczy, jakby taki jest g┼é├│wny motyw tego humanistycznego spojrzenia na emerytur─Ö, kt├│re te┼╝ wydaje mi si─Ö do┼Ť─ç wa┼╝ne.

Jacek: Dzi─Öki Micha┼é! Je┼Ťli ju┼╝ kto┼Ť decyduje si─Ö na to oszcz─Ödzanie pod k─ůtem swojej przysz┼éej emerytury to czy tutaj Twoim zdaniem s─ů istotne przes┼éanki, by mo┼╝e jednak nie korzysta─ç z tego co oferuje nam ustawodawca, pa┼ästwo, mam tu na my┼Ťli trzeci filar emerytalny czyli IKE, IKZE – o kt├│rym jeszcze za chwile troch─Ö wi─Öcej sobie porozmawiamy, czy s─ů jakie┼Ť przes┼éanki aby jednak z tego nie korzysta─ç i robi─ç ten sw├│j projekt oszcz─Ödzania na przysz┼é─ů emerytur─Ö gdzie┼Ť poza ofert─ů pa┼ästwa?

Micha┼é: To jest mega ciekawe pytanie musz─Ö Ci powiedzie─ç. Nie wiem nawet do ko┼äca gdzie zacz─ů─ç odpowied┼║ na nie, bo w pewnym sensie wszystko jest regulowane przez pa┼ästwo. Szczeg├│lnie system bankowy, wi─Öc nawet trzymaj─ůc te pieni─ůdze w depozytach bankowych tak naprawd─Ö jeste┼Ťmy otoczeni regulacjami. Nawet je┼Ťli handlujemy akcjami sp├│┼éek publicznych, czy akcjami poza IKE i IKZE to wci─ů┼╝ jeste┼Ťmy otoczeni tymi regulacjami pa┼ästwa i trudno wyobrazi─ç sobie wr─Öcz spos├│b oszcz─Ödzania i czy spos├│b akumulowania kapita┼éu w kt├│rym w og├│le nie ma pa┼ästwa – to po pierwsze, ale bardziej jakby specyficznie odpowiadaj─ůc na to pytanie czy IKE i IKZE to s─ů preferowane czy korzystniejsze sposoby ni┼╝ wszystkie inne – wydaje mi si─Ö ┼╝e absolutnie nie. To s─ů takie troch─Ö pude┼éka kt├│re maj─ů kilka pozytywnych cech do kt├│rych mo┼╝na w┼éo┼╝y─ç pieni─ůdze i po pierwsze mie─ç taki jasno zdefiniowany kana┼é d┼éugoterminowego oszcz─Ödzania, a po drugie korzysta─ç z tych dobrych cech – typu zwolnienia podatkowe i na pewno s─ů lepsze sposoby alokacji tych pieni─Ödzy, wykorzystania tych pieni─Ödzy.

Pami─Ötam tak─ů rozmow─Ö z 10, 15 lat temu, jeszcze chyba pracowa┼éem jako lektor wewn─ůtrz jakiej┼Ť firmy czy instytutu, gdzie by┼éo mn├│stwo naukowc├│w i pami─Ötam, ┼╝e taki temat si─Ö w┼éa┼Ťnie rozwin─ů┼é i jeden z tych naukowc├│w mia┼é takie zdanie, ┼╝e w og├│le nie trafia do niego ÔÇťzbieranie pieni─ÖdzyÔÇŁ. On woli pieni─ůdze wydawa─ç na tworzenie jakiego┼Ť albo biznesu, albo projektu, jakiego┼Ť patentu kt├│ry nabierze warto┼Ťci i by─ç mo┼╝e b─Ödzie m├│g┼é go sprzeda─ç lub by─ç mo┼╝e b─Ödzie ┼║r├│d┼éem dochod├│w. Chocia┼╝by to podej┼Ťcie jest alternatywne w stosunku do zbierania pieni─Ödzy, czyli w pewnym sensie wydawanie pieni─Ödzy ┼╝eby tworzy─ç jaki┼Ť biznes, kt├│ry po pierwsze generuje dochody, a po drugie w idealnym uk┼éadzie ma warto┼Ť─ç sam w sobie i mo┼╝e by─ç sprzedany w jakim┼Ť momencie przysz┼éo┼Ťci.

Inna rzecz kt├│ra mi si─Ö przypomnia┼éa, jest taka firma nazywa si─Ö Netguru 19:20 i oni w┼éa┼Ťnie funkcjonuj─ů jako taki software house, pisz─ů oprogramowanie na zlecenie i tam jest taka ciekawa posta─ç, ju┼╝ zapomnia┼éem jak si─Ö nazywa – jest szefem. Te┼╝ kiedy┼Ť m├│wi┼é, ┼╝e w og├│le nie zaprz─ůta jego g┼éowy co┼Ť takiego jak oszcz─Ödzanie czy my┼Ťlenie o emeryturze. On po prostu skupia si─Ö w 100% i peda┼é gazu na maksa wciska ┼╝eby rozwija─ç ten biznes, ┼╝eby my┼Ťle─ç o innowacjach, o technologiach i je┼Ťli spojrzymy na niego, ja czyta┼éem ten wywiad z 5 albo 10 lat temu – on i jego firma s─ů teraz w du┼╝o lepszym miejscu ni┼╝ ja prawdopodobnie. Nie znam jego maj─ůtku netto czy zarobk├│w ale wydaje mi si─Ö ┼╝e i jego ┼╝ycie codzienne i jego stan posiadania s─ů lepsze. To jest przyk┼éad, ┼╝e mo┼╝na alternatywnie do tego podej┼Ť─ç.

Inna alternatywa to chocia┼╝by stworzenie sieci nieruchomo┼Ťci na wynajem, od gara┼╝y, parking├│w po mieszkania itd. To te┼╝ ma swoje korzy┼Ťci szczeg├│lnie jak si─Ö to opakuje w jak─ů┼Ť sp├│┼ék─Ö i mo┼╝na odpisywa─ç te koszty jako od podstawy opodatkowania, wi─Öc takich wehiku┼é├│w do budowania maj─ůtku i zamo┼╝no┼Ťci wydaje mi si─Ö jest du┼╝o. IKE, IKZE na pewno nie s─ů najbardziej dynamiczne czy innowacyjne. To s─ů takie rachunki wydzielone z pewnymi dobrymi cechami.

Jacek: Jest to bardzo ciekawe co powiedzia┼ée┼Ť tutaj, takie w┼éa┼Ťnie alternatywne podej┼Ťcie do tematyki oszcz─Ödzania pod k─ůtem emerytury, ┼╝e s─ů ludzie kt├│rzy tak naprawd─Ö nie skupiaj─ů si─Ö stricte na tym ile zaoszcz─Ödz─ů na emerytur─Ö, tylko skupiaj─ů si─Ö – jak powiedzia┼ée┼Ť, na przyci┼Ťni─Öciu tego peda┼éu gazu do dechy i rozwijaniu projektu tu i teraz z t─ů wiar─ů, ┼╝e to b─Ödzie na tyle du┼╝y sukces, ┼╝e ta przysz┼éo┼Ť─ç z automatu b─Ödzie dla nich je┼╝eli chodzi o kwesti─Ö finansow─ů zapewniona. Mamy te┼╝ sporo os├│b takich powiedzmy zwyk┼éych Kowalskich – nie gorszych, ludzi kt├│rzy ┼╝yj─ů jak wi─Ökszo┼Ť─ç spo┼éecze┼ästwa i pracuj─ů na etacie i czasami na etacie, kt├│ry powiedzmy nie jest najlepiej p┼éatny, tylko ┼╝yj─ů za nawet mniej ni┼╝ ┼Ťrednia krajowa. Jest wiele milion├│w os├│b kt├│re maj─ů tak─ů rzeczywisto┼Ť─ç na co dzie┼ä. Czy takie osoby by─ç mo┼╝e powinny jednak skierowa─ç swoja uwag─Ö w stron─Ö trzeciego filaru emerytalnego?

Micha┼é: Wydaje mi si─Ö ┼╝e to jest niez┼ée. Ja zdecydowanie uwa┼╝am si─Ö za przeci─Ötnego Wi┼Ťniewskiego, Kowalskiego – zdecydowanie. Korzystam z tych narz─Ödzi i nie widz─Ö w nich zagro┼╝enia, a widz─Ö takie dobre cechy i te podatkowe i to, ┼╝e mam wydzielony jasno kana┼é oszcz─Ödzania na przysz┼éo┼Ť─ç. W odniesieniu do zwyk┼éych ludzi, kt├│rzy albo ju┼╝ wiedz─ů ┼╝e nie stworz─ů ju┼╝ czego┼Ť nadzwyczajnego, nie s─ů kolejnym Steavem Jobsem, nie s─ů kolejnym Leszkiem Czarneckim, w takim kontek┼Ťcie na pewno IKE czy IKZE, czy nawet pracownicze programy emerytalne kt├│re s─ů oferowane raczej przez lepsze firmy – wi─Öc wi─ů┼╝─ů si─Ö te┼╝ z wy┼╝szymi zarobkami i nie s─ů dost─Öpne dla wszystkich, a s─ů te┼╝ cz─Ö┼Ťci─ů trzeciego filaru, ale IKE i IKZE te prywatne rozwi─ůzania wydaj─ů mi si─Ö bardzo korzystne, szczeg├│lnie IKZE kt├│re pozwala mie─ç te┼╝ t─ů korzy┼Ť─ç tu i teraz w kwietniu kiedy sk┼éada si─Ö zeznanie podatkowe i mo┼╝na o te 900 z┼é lub wi─Öcej obni┼╝y─ç sobie podatek, a jednocze┼Ťnie mie─ç oszcz─Ödno┼Ťci siedz─ůce sobie na tym koncie IKZE.

Je┼Ťli kogo┼Ť sta─ç na to ┼╝eby mie─ç takie oszcz─Ödno┼Ťci i ma uporz─ůdkowane finanse, nie ma d┼éugu, ma jaki┼Ť fundusz bezpiecze┼ästwa czy po prostu jakie┼Ť p┼éynne ┼Ťrodki to wydaje mi si─Ö, ┼╝e takie IKE czy IKZE to jest nast─Öpne najlepsze miejsce dla pieni─Ödzy, takich aktyw├│w finansowych – takie jest moje wra┼╝enie. Je┼Ťli kto┼Ť na etacie zarabia niewystarczaj─ůco du┼╝o ┼╝eby inwestowa─ç w nieruchomo┼Ťci, albo nie ma tego driva ┼╝eby rozkr─Öca─ç biznes no to zostaj─ů mu w┼éa┼Ťnie te pasywne sposoby uczestniczenia w akumulacji kapita┼éu i wydaje mi si─Ö, ┼╝e IKE i IKZE to ca┼ékiem fajne rozwi─ůzanie dla nich.

Jacek: No w┼éa┼Ťnie, gdy nagrywamy ten podcast mamy ko┼äc├│wk─Ö kwietnia, wi─Öc okres gdzie rozliczamy swoje podatki i okazuje si─Ö, ┼╝e w┼éa┼Ťnie w ramach IKZE mo┼╝na dos┼éownie powiedzie─ç, ┼╝e dla wielu os├│b pieni─ůdze le┼╝─ů na ulicy bo mo┼╝na bez ┼╝adnego ryzyka skorzysta─ç z pewnych preferencji podatkowych, kt├│re s─ů przewidziane przez pa┼ästwo. Ja w poprzednich dw├│ch odcinkach konkretnie numer 6 i 8 przybli┼╝y┼éem IKE i IKZE, natomiast ┼╝eby dla os├│b kt├│re by─ç mo┼╝e nie s┼éysza┼éy tamtych odcink├│w nada─ç taki kontekst temu odcinkowi, czy m├│g┼éby┼Ť tak pokr├│tce przybli┼╝y─ç czym jest IKE i IKZE i jakie s─ů tu podstawowe r├│┼╝nice pomi─Ödzy tymi dwiema formami oszcz─Ödzania na emerytur─Ö?

Micha┼é: Jasne, mo┼╝e zaczn─Ö od tego co je ┼é─ůczy zanim powiem o tym co je dzieli. S─ů to wydzielone rachunki przeznaczone do d┼éugoterminowego oszcz─Ödzania powi─ůzane z korzy┼Ťciami podatkowymi. Ja o nich my┼Ťl─Ö jak o specjalnych pude┼ékach, albo specjalnych wiaderkach, kt├│re maj─ů te korzystne cechy w kt├│rych mo┼╝na trzyma─ç oszcz─Ödno┼Ťci, mo┼╝na trzyma─ç pieni─ůdze. Zar├│wno IKE jak i IKZE reguluje ta sama ustawa i znowu dla jednych to jest pow├│d ┼╝eby si─Ö ba─ç, a dla innych jest to co┼Ť pozytywnego. Ja by─ç mo┼╝e na pocz─ůtku te┼╝ mia┼éem t─ů mentalno┼Ť─ç – tu pa┼ästwo ma wi─Ökszy wp┼éyw, ale tak jak m├│wi─Ö znajdziemy ustawy kt├│re reguluj─ů r├│wnie┼╝ system bankowy. Czym jest prawo bankowe?

To jest ustawa tak samo jak ustawa o IKE i IKZE, wi─Öc w tym sensie jest to by─ç mo┼╝e nawet plus. Kiedy┼Ť istnia┼éo co┼Ť takiego jak polisy inwestycyjne te┼╝ przeznaczone do d┼éugoterminowego oszcz─Ödzania i one z kolei nie by┼éy uregulowane ustaw─ů i sp├│jrzmy co si─Ö sta┼éo z tym rynkiem, ten rynek kompletnie odlecia┼é w┼éa┼Ťnie dlatego, ┼╝e klienci byli wprowadzani w b┼é─ůd. Instytucje finansowe tworzy┼éy te polisy inwestycyjne w taki spos├│b, ┼╝eby jak najmniej korzy┼Ťci a wr─Öcz jak najwi─Öcej element├│w, kt├│re s─ů niekorzystne dla klienta wbudowa─ç w to i wtedy by┼éo to promowane jako miejsce wolne od tego wzroku pa┼ästwa. To okaza┼éo si─Ö wielk─ů wad─ů, to by┼é dziki zach├│d w kontek┼Ťcie mo┼╝liwo┼Ťci wyp┼éacania tych pieni─Ödzy, w kontek┼Ťcie op┼éat, w kontek┼Ťcie prowizji dla sprzedawc├│w i tego co oni mogli robi─ç, wi─Öc i IKE i IKZE s─ů regulowane ustaw─ů kt├│r─ů mo┼╝na w ka┼╝dej chwili przeczyta─ç i stwierdzi─ç czy chce si─Ö w ten spos├│b oszcz─Ödza─ç czy nie.

To te┼╝ je ┼é─ůczy, ┼╝e s─ů totalnie dobrowolne, to co je te┼╝ ┼é─ůczy to to ┼╝e trafiaj─ů na te konta i IKE i IKZE, pieni─ůdze po op┼éaceniu podatku czyli pieni─ůdze netto – to nie jest sk┼éadka na ubezpieczenie spo┼éeczne, czy sk┼éadka na ubezpieczenie zdrowotne kt├│ra w og├│le jest odci─ůgana zanim my zobaczymy, m├│wi─Ö tu o osobach na etacie, zanim my zobaczymy wyp┼éat─Ö – jakby nie ma w og├│le rozmowy, ona musi by─ç op┼éacona przez pracodawc─Ö. To jest dobrowolne w takim sensie, ┼╝e my decydujemy czy to w og├│le robimy, my musimy wykona─ç ten wysi┼éek ┼╝eby p├│j┼Ť─ç do instytucji i za┼éo┼╝y─ç te konta, lub zrobi─ç to w internecie. Te┼╝ dobrowolna w tym sensie, ┼╝e sk┼éadki na to pochodz─ů ju┼╝ z dochodu po opodatkowaniu i w tym sensie z dochodu prywatnego i to jest jakby jeden spos├│b ┼╝eby udowodni─ç, ┼╝e to s─ů ┼Ťrodki prywatne, na przyk┼éad o ┼Ťrodkach na OFE kt├│re cz─Östo jest mieszane z IKE czy IKZE nie mo┼╝na tego powiedzie─ç. OFE by┼éo finansowane z ubezpieczenia spo┼éecznego, z tej cz─Ö┼Ťci obowi─ůzkowej ┼Ťci─ůganej przez pracodawc─Ö jako p┼éatnika tych stawek zanim przeci─Ötny Kowalski zobaczy┼é nawet te pieni─ůdze, tak┼╝e to ┼é─ůczy IKE i IKZE, to s─ů takie specjalne wiaderka, specjalne pude┼éka, wydzielone rachunki do kt├│rych mo┼╝na w┼éo┼╝y─ç oszcz─Ödno┼Ťci. To dobrowolna sprawa, mo┼╝na je za┼éo┼╝y─ç w kilku typach instytucji finansowych. To s─ů te wsp├│lne cechy, a r├│┼╝nice?

Je┼Ťli chodzi o IKE to g┼é├│wn─ů korzy┼Ťci─ů jest ochrona przez tzw. podatkiem Belki, czyli podatkiem od zysk├│w kapita┼éowych, czyli tymi 19-toma% nadwy┼╝ki ponad wp┼éacone pieni─ůdze. Przez ca┼éy czas kiedy IKE istnieje i ta ochrona trwa i teraz je┼Ťli do 60-tego roku ┼╝ycia dotrwamy i dopiero po tym momencie wyp┼éacimy te pieni─ůdze, to r├│wnie┼╝ w momencie wyp┼éaty ta ochrona jest wa┼╝na, ona wci─ů┼╝ trwa. Je┼Ťli chodzi o IKZE po pierwsze jest ta ochrona przed podatkiem Belki taka sama jak przy IKE, czyli na przyk┼éad je┼Ťli IKZE ma form─Ö depozytu bankowego to odsetki przez ca┼éy czas trwania IKZE wp┼éywaj─ů w ca┼éej wysoko┼Ťci. Dywidendy od sp├│┼éek publicznych je┼Ťli ma form─Ö rachunku maklerskiego wp┼éywaj─ů w pe┼énej wysoko┼Ťci. Odsetki od obligacji wp┼éywaj─ů w pe┼énej wysoko┼Ťci. To jest w praktyce ta ochrona przed podatkiem Belki, ona jest na IKE i to jest jedyna korzy┼Ť─ç podatkowa, a na IKZE jest w┼éa┼Ťnie ta korzy┼Ť─ç plus zwrot podatku PIT, czy mo┼╝liwo┼Ť─ç odpisania wp┼éaty na IKZE od podstawy opodatkowania a to sprawia, ┼╝e zazwyczaj otrzymujemy zwrot nadp┼éaconego podatku z urz─Ödu skarbowego. W praktyce mamy w tej chwili t─ů skal─Ö podatkow─ů 18% i 32%, wi─Öc taki przeci─Ötny Kowalski kt├│rego wszystkie zarobki s─ů rozliczane w tej pierwszej skali 18% mo┼╝e odzyska─ç w praktyce 18% z wp┼éaty. W zesz┼éym roku to by┼éo powiedzmy 5 tys. z┼é. wi─Öc 18% z tych 5 tys. z┼é. mo┼╝e odzyska─ç. To jest druga korzy┼Ť─ç na IKZE.

Kolejna r├│┼╝nica to limit wp┼éat. Na IKE jest on ustalony chyba jako trzykrotno┼Ť─ç przeci─Ötnego wynagrodzenia i to w tym roku wynosi – o ile si─Ö nie myl─Ö, ponad 13 tys. z┼é., a w IKZE ten limit wynosi – o ile si─Ö nie myl─Ö, 1,2 przeci─Ötnego wynagrodzenia i to jest jakie┼Ť 5,3 tys. z┼é., wi─Öc te limity wp┼éat s─ů inne. Oczywi┼Ťcie mo┼╝na wp┼éaci─ç mniej, mo┼╝na nic nie wp┼éaci─ç – to jest ten element dobrowolno┼Ťci, ale nie mo┼╝na wp┼éaci─ç wi─Öcej ni┼╝ te limity.

Kolejna r├│┼╝nica, na IKE mo┼╝liwe jest co┼Ť takiego jak cz─Ö┼Ťciowy zwrot pieni─Ödzy. Ok, przed 60-tym rokiem ┼╝ycia potrzebuj─Ö jakich┼Ť ┼Ťrodk├│w, by─ç mo┼╝e jakie┼Ť wydarzenie nieprzyjemne w ┼╝yciu, by─ç mo┼╝e jaki┼Ť impuls czy co┼Ť i konieczna jest kasa. Taki cz─Ö┼Ťciowy zwrot pieni─Ödzy z IKE jest mo┼╝liwy, reszta pieni─Ödzy nadal sobie dzia┼éa na IKE, a powiedzmy 40% czy ile┼Ť mo┼╝emy wyp┼éaci─ç. IKZE nie ma takiej mo┼╝liwo┼Ťci, nie ma czego┼Ť takiego jak cz─Ö┼Ťciowy zwrot z IKZE, jest ca┼ékowity zwrot i z IKE i z IKZE ale z IKZE nie ma cz─Ö┼Ťciowego zwrotu.

Ostatnia r├│┼╝nica to ten moment kiedy wchodzi tzw. wyp┼éata. W kontek┼Ťcie tych ustaw o IKE i IKZE ta wyp┼éata oznacza dost─Öp do ┼Ťrodk├│w z zachowaniem tych korzy┼Ťci podatkowych. Na IKE wyp┼éata z zachowaniem korzy┼Ťci podatkowych jest mo┼╝liwa po osi─ůgni─Öciu 60-tego roku ┼╝ycia, je┼Ťli wcze┼Ťniej si─Ö zarz─ůda zwrotu tych ┼Ťrodk├│w trzeba b─Ödzie zap┼éaci─ç podatek Belki, podatek od zysk├│w, podatek od nadwy┼╝ki ponad wp┼éaty, ale je┼Ťli po 50-tym – to nie, a na IKZE wyp┼éata wskakuje po 65-tym roku ┼╝ycia i co prawda jest zachowana ta ochrona przed podatkiem Belki, ale po stronie tego podatku PIT z pracy tu ta wyp┼éata to nie jest zwrot 100% ┼Ťrodk├│w z IKZE. Po 65-tym roku ┼╝ycia wskakuje taki preferencyjny rycza┼ét podatkowy, kt├│ry wynosi 10% i taki podatek dotyczy i wp┼éaconego kapita┼éu i zysku- to jest wa┼╝na sprawa, trzeba jeszcze ui┼Ťci─ç. Je┼Ťli kto┼Ť wyp┼éaca przed 65-tym rokiem ┼╝ycia, to ten zwrot jest opodatkowany wed┼éug skali podatkowej, czyli na przyk┼éad dzisiaj by to by┼éo 18% lub 32% dla kogo┼Ť dobrze zarabiaj─ůcego, a po 65-tym roku ┼╝ycia jest tu ta preferencyjna stawka 10% i to te┼╝ jest r├│┼╝nica mi─Ödzy IKE i IKZE, tak┼╝e takie s─ů najwi─Öksze r├│┼╝nice.

Jacek: Rozumiem dzi─Öki za te wyja┼Ťnienia, mam jeszcze tutaj takie pytanie bo wspomina┼ée┼Ť o tym, ┼╝e w ramach IKE je┼╝eli kto┼Ť b─Ödzie w trakcie oszcz─Ödzania jednak powiedzmy w sytuacji gdzie ┼╝ycie go zmusi aby wyp┼éaci─ç cz─Ö┼Ť─ç ┼Ťrodk├│w, to mo┼╝e wyp┼éaci─ç cz─Ö┼Ť─ç ┼Ťrodk├│w i nie musi likwidowa─ç ca┼éego konta. Ale w przypadku IKZE m├│wi┼ée┼Ť, ┼╝e nie ma takiego mechanizmu i tam mo┼╝na owszem zamkn─ů─ç to konto przed uzyskaniem tego przywileju o kt├│rym m├│wi┼ée┼Ť, natomiast trzeba wtedy ca┼éo┼Ť─ç tych ┼Ťrodk├│w wyp┼éaci─ç tak? Nie ma mo┼╝liwo┼Ťci cz─Ö┼Ťciowej i de facto wi─ů┼╝e si─Ö to z zamkni─Öciem konta IKZE?

Micha┼é: Tak, likwidacja. Pe┼ény zwrot jest r├│wnoznaczny z likwidacj─ů IKZE i zwrotem wszystkich ┼Ťrodk├│w.

Jacek: A czy taka osoba mo┼╝e jeszcze ponownie otworzy─ç konto IKZE?

Micha┼é: Tak, jak najbardziej, je┼Ťli nie sko┼äczy┼éa tych 65 lat. Tak┼╝e przy zwrocie jak najbardziej bo zwrot i tak si─Ö wydarza przed 65-tym rokiem ┼╝ycia i tak samo dla IKZE, je┼Ťli kto┼Ť zrobi┼é zwrot pe┼ény z IKZE i zlikwidowa┼é je i ma np. 40 lat i po 3 latach znowu chce rozpocz─ů─ç bo jego sytuacja si─Ö wyklaruje, polepszy, to na 100% mo┼╝e jak najbardziej, ale je┼Ťli 65-latek wyp┼éaci z IKZE ┼Ťrodki albo w ca┼éo┼Ťci, albo rozpocznie ratalne wyp┼éaty albo z IKE albo z IKZE to ju┼╝ kolejnego nie mo┼╝e za┼éo┼╝y─ç.

Jacek: Rozumiem, je┼Ťli jeszcze dobrze zapami─Öta┼éem to jest – tylko nie wiem czy to w odniesieniu i do IKE i do IKZE taki mechanizm, kt├│ry uprawnia jak gdyby do skorzystania z tych preferencji podatkowych wcze┼Ťniej ni┼╝ odpowiednio dla IKE 60 lat, dla IKZE 65 lat, je┼Ťli si─Ö naby┼éo prawa emerytalne wcze┼Ťniej. Jest to chyba minimalny wiek 55 lat to jest w odniesieniu do IKE i do IKZE?

Michał: Nie, do IKE tylko.

Jacek: Tylko do IKE, czyli IKZE mo┼╝emy wyp┼éaci─ç ┼╝eby skorzysta─ç z tych preferencji w wieku…

Michał: 65.

Jacek: Ok, rozumiem. A jak ju┼╝ takiej osobie pom├│c, kt├│ra chce jednak faktycznie skorzysta─ç z tego trzeciego filaru w wybraniu kolejno┼Ťci otwarcia konta? Oczywi┼Ťcie, kto┼Ť mo┼╝e mie─ç komfortow─ů sytuacj─Ö finansow─ů i b─Ödzie tak─ů osob─Ö sta─ç, b─Ödzie mia┼é ┼Ťrodki aby wykorzysta─ç limity i dla IKE i dla IKZE, ale je┼╝eli jest osoba kt├│ra ma mniejsze ┼Ťrodki, to czy jest wed┼éug Ciebie jaka┼Ť kolejno┼Ť─ç wskazana w jakiej otwiera─ç nale┼╝y konto? Czy najpierw konto IKE potem IKZE, czy te┼╝ odwrotnie? Zak┼éadaj─ůc, ┼╝e jest to osoba kt├│ra pracuje na etacie, czy te┼╝ prowadzi na przyk┼éad jednoosobow─ů dzia┼éalno┼Ť─ç gospodarcz─ů?

Micha┼é: Ok, no w┼éa┼Ťnie warto podkre┼Ťli─ç, ┼╝e nie jest to wyb├│r albo – albo, to nie jest binarna sprawa wi─Öc mo┼╝na mie─ç i IKE i IKZE. Je┼Ťli chodzi o t─ů kolejno┼Ť─ç, jestem do┼Ť─ç pewny, ┼╝e matematycznie korzystniej najpierw zape┼énia─ç IKZE, a potem IKE. Zrobi┼éem takie obliczenia na wydaje mi si─Ö totalnie czystych obiektywnych za┼éo┼╝eniach i jakby ten ko┼äcowy efekt odk┼éadania tej samej kwoty, w tym samym rytmie, w tych obu mechanizmach jest lepszy na IKZE – przy za┼éo┼╝eniu tych samych st├│p zwrotu itd. Przy za┼éo┼╝eniu, ┼╝e wszystko inne jest takie same, wp┼éaty, rytm, stopy zwrotu, IKZE jest matematycznie korzystniejsze, ale wiem ┼╝e sporo os├│b nie jest co do tego przekonanych, nie ze wzgl─Ödu na to ┼╝e nie wierz─ů tym wyliczeniom – bo to jest czysta matematyka tak jak m├│wi─Ö, tylko przez to, ┼╝e to IKZE ma troch─Ö wi─Öcej tych komplikacji podatkowych i by─ç mo┼╝e troch─Ö wi─Öcej niepewno┼Ťci co do przysz┼éo┼Ťci np. jak zmienia─ç si─Ö b─Öd─ů te progi podatkowe, ten rycza┼ét 10% obecnie przy wyp┼éacie po osi─ůgni─Öciu 65 roku ┼╝ycia.

Jest tu kilka zmiennych kt├│re sprawiaj─ů, ┼╝e ludzie jakby bardziej si─Ö boj─ů tego IKZE i jest wi─Öcej takich komplikacji i niepewno┼Ťci wok├│┼é IKZE i to sprawia, ┼╝e wiele os├│b mimo wszystko woli IKE. Czysto matematycznie, je┼Ťli kto┼Ť posiada takie super g┼é─Öbokie oszcz─Ödno┼Ťci, ja lubi─Ö to nazywa─ç d┼éugoterminowe oszcz─Ödno┼Ťci g┼é─Öbokie czyli takie, kt├│re na 100% nie b─Öd─ů nam potrzebne w d┼éugim terminie i mo┼╝emy je z du┼╝ym prawdopodobie┼ästwem trzyma─ç w takim ma┼éo p┼éynnym narz─Ödziu jak IKZE, w takim sensie ┼╝e trudniej np. o ten cz─Ö┼Ťciowy zwrot itd. i te┼╝ takie jest moje podej┼Ťcie, ┼╝e najpierw zape┼éniam IKZE a dopiero potem IKE. Takie podej┼Ťcie przynajmniej w moim przypadku wzi─Ö┼éo si─Ö st─ůd, ┼╝e jakby najpierw wykorzysta┼éem kilka tych pe┼énych limit├│w wp┼éat na IKE i taka proporcja tych g┼é─Öbokich oszcz─Ödno┼Ťci do moich wszystkich oszcz─Ödno┼Ťci zrobi┼éa si─Ö do┼Ť─ç wysoka.

Ja osobi┼Ťcie chc─Ö by─ç zr├│wnowa┼╝ony, nie chc─Ö mie─ç 90% swoich oszcz─Ödno┼Ťci w IKE i IKZE. Tak jak m├│wi─Ö to s─ů takie g┼é─Öbokie i niedost─Öpne, troch─Ö oddalone oszcz─Ödno┼Ťci – taka jest ich rola wi─Öc z tego powodu chyba ju┼╝ drugi rok, albo w jednym z tych ubieg┼éych lat nie wp┼éaci┼éem nic, a w jednym roku wp┼éaci┼éem tam symboliczn─ů kwot─Ö na IKE. Za to w ka┼╝dym roku wykorzystuj─Ö IKZE, bo jest ta korzy┼Ť─ç z obni┼╝enia podatku i te┼╝ ten limit jest bardziej przyst─Öpny. Gdybym tak 13 tys. z┼é. co roku odk┼éada┼é, to do┼Ť─ç szybko takie IKE sta┼éoby si─Ö takim du┼╝ym elementem moich wszystkich oszcz─Ödno┼Ťci, a te 4-5 tys. z┼é rocznie na IKZE nie zmienia tych proporcji tak mocno.

Podsumowuj─ůc matematycznie: IKZE wydaje si─Ö korzystniejsze, ma troch─Ö wi─Öcej komplikacji wi─Öc zniech─Öca troch─Ö do siebie szczeg├│lnie te osoby, kt├│re nie wierz─ů w to ┼╝e prawo b─Ödzie stabilne itd. Osobi┼Ťcie zawsze wykorzystuj─Ö limit wp┼éat na IKZE odk─ůd zacz─ů┼éem oszcz─Ödza─ç, a IKE zape┼éniam w drugiej kolejno┼Ťci.

Jacek: Z mojej perspektywy wygl─ůda to tak, ┼╝e je┼╝eli chodzi o to IKZE to by─ç mo┼╝e niekt├│re osoby s─ů z jednej strony jak powiedzia┼ée┼Ť troch─Ö sceptycznie bo tutaj ten poziom skomplikowania jest mo┼╝e wy┼╝szy, ale z drugiej strony jakby tak popatrze─ç czysto matematycznie to je┼╝eli kto┼Ť ma te 5 tys. kt├│re chce przeznaczy─ç z my┼Ťl─ů o w┼éasnej emeryturze, to tak naprawd─Ö wp┼éaca 5 tys. i ma gwarantowany zwrot w postaci 18%, 19%, czy 32% w zale┼╝no┼Ťci w jakiej skali podatkowej si─Ö znajduje dana osoba, ale to s─ů mo┼╝na powiedzie─ç gwarantowane pieni─ůdze tu i teraz, kt├│re w tym momencie mo┼╝na powiedzie─ç – za darmo dostaje od pa┼ästwa.

Micha┼é: Tak, dok┼éadnie. Z reszt─ů te┼╝ taki ciekawy mo┼╝na uk┼éad zrobi─ç, ┼╝e wp┼éacam ca┼éy limit na IKZE powiedzmy 5 tys. i dostaj─Ö w kwietniu czy w maju zwrot 900 z┼é., 1,5 tys. z┼é. – zale┼╝y od kilku czynnik├│w i ten zwrot wk┼éadam na IKE. Tak rok po roku tylko te rzeczy, to jest moim zdaniem mega ciekawy, takie perpetuum mobile ma┼ée i s─ů jakby przy okazji dwie korzy┼Ťci i wyci─ůgni─Öcie tego zwrotu podatkowego i zachowanie go na IKE – gdzie mo┼╝e sobie dalej bez podatku Belki trwa─ç i jego warto┼Ť─ç mo┼╝e rosn─ů─ç je┼Ťli kto┼Ť kieruje si─Ö tymi dobrymi praktykami powiedzmy w funduszach inwestycyjnych, czy w doborze bank├│w kt├│re oferuj─ů najlepsze oprocentowanie. To jest ciekawe po┼é─ůczenie tych dw├│ch kont, bez tak naprawd─Ö tego dodatkowego wysi┼éku, wi─Öc IKE jest w pewnym sensie zasilane zwrotami z IKZE, a w pierwszej kolejno┼Ťci zape┼éniamy IKZE ┼╝eby tam ┼Ťrodki ros┼éy i ┼╝eby wyskoczy┼é ten zwrot. Nie wiem czy to jest sensowne…

Jacek: Tak, tak. Jest to w sumie ciekawe podej┼Ťcie, nie pomy┼Ťla┼éem nigdy o tym w ten spos├│b, ┼╝e de facto mo┼╝emy mie─ç niejako zasilane konto IKE ÔÇť za darmoÔÇŁ wp┼éacaj─ůc wcze┼Ťniej ┼Ťrodki na IKZE. Wp┼éacaj─ůc tylko ┼Ťrodki ze zwrotu podatkowego na IKE.

Micha┼é: Moim zdaniem pokazuje to te┼╝ t─ů ciekaw─ů cech─Ö tego IKZE, ┼╝e je┼Ťli zadbamy o to ┼╝eby tego zwrotu podatku nie przekonsumowa─ç tylko zostawi─ç go, nawet niekoniecznie na IKE – IKE to tylko jedna z mo┼╝liwo┼Ťci, nawet je┼Ťli na koncie oszcz─Ödno┼Ťciowym – mo┼╝emy je nazwa─ç ÔÇťzwrot z IKZEÔÇŁ i tam gdyby┼Ťmy kumulowali zwroty z IKZE i odsetki od nich to b─Ödziemy widzie─ç jakby wszystkie korzy┼Ťci z tych oryginalnych wp┼éat na IKZE. B─Ödziemy mieli i ┼Ťrodki na IKZE kt├│re sobie rosn─ů i ┼Ťrodki na IKE wygenerowane przez ten zwrot i to pokazuje jakby pe┼ény obraz tych korzy┼Ťci. Wydaje mi si─Ö ┼╝e to jest ciekawe po┼é─ůczenie i wiem ┼╝e niekt├│rzy tak dzia┼éaj─ů.

Jacek: My┼Ťl─Ö, ┼╝e tak dla zach─Öty dla niekt├│rych os├│b to mo┼╝na to te┼╝ tak zwizualizowa─ç w ten spos├│b: oszcz─Ödzasz 5 tys. z┼é. w ramach IKZE w nagrod─Ö otrzymujesz na przyk┼éad 900 z┼é. z hakiem, czy nawet wi─Öcej je┼╝eli kto┼Ť jest na 32% progu podatkowym. W nagrod─Ö dostajesz te pieni─ůdze, a je┼╝eli tak jak powiedzia┼ée┼Ť wp┼éacisz na IKE to widzisz namacalnie co zyskujesz. My┼Ťl─Ö, ┼╝e do niekt├│rych os├│b trzeba mo┼╝e w taki spos├│b zach─Öt przemawia─ç. Ten aspekt niedost─Öpno┼Ťci kont w pewnym sensie, ┼╝e to nie jest takie konto jak rachunek bie┼╝─ůcy – w moim przekonaniu, ma pewne zalety je┼╝eli chodzi o aspekty psychologiczne, bo to jak gdyby mentalnie ksi─Ögujemy w innej p├│┼éce – ona jest na kiedy┼Ť tam. To ma w┼éa┼Ťnie te┼╝ t─ů zalet─Ö, ┼╝e to nie jest tak ┼╝e mamy na rachunku bie┼╝─ůcym i w przyp┼éywie chwili wydajemy to na cele konsumpcyjne, bie┼╝─ůce bez g┼é─Öbszego zastanowienia.

Ale w┼éa┼Ťnie wspomina┼ée┼Ť tu o kilku r├│┼╝nych formach oszcz─Ödzania je┼╝eli chodzi o IKE i IKZE. Jest kilka form, m├│wimy IKE, IKZE ale tak ju┼╝ technicznie tych mo┼╝liwo┼Ťci wp┼éaty ┼Ťrodk├│w jest kilka. W kilku r├│┼╝nych typach tych kont mo┼╝emy lokowa─ç te ┼Ťrodki, w kilku r├│┼╝nych instytucjach. Jakby┼Ť m├│g┼é tutaj przybli┼╝y─ç s┼éuchaczom jakie to s─ů mo┼╝liwo┼Ťci?

Micha┼é: Jasne, one znowu ┼é─ůcz─ů IKE i IKZE wi─Öc to co powiem dotyczy i IKE i IKZE – b─Ödzie tylko jeden wyj─ůtek. Mo┼╝emy na tych kontach wybra─ç jedno z nast─Öpuj─ůcych form oszcz─Ödzania: albo depozyty w banku komercyjnym lub sp├│┼édzielczym – zar├│wno komercyjne banki jak i sp├│┼édzielcze oferuj─ů IKE i IKZE, albo fundusze inwestycyjne w towarzystwach funduszy inwestycyjnych, albo ubezpieczenia z funduszem kapita┼éowym – to jest takie ubezpieczenie na ┼╝ycie w kt├│rym w praktyce blisko 100% sk┼éadki w─Ödruje do funduszu inwestycyjnego, a ten element ubezpieczeniowy ochronny jest ma┼éy lub w og├│le nie istnieje. To jest trzecia forma.

Czwarta forma to rachunek maklerski na kt├│rym mo┼╝na nabywa─ç papiery warto┼Ťciowe, czyli akcje i obligacje skarbowe i korporacyjne i kilka innych typ├│w papier├│w warto┼Ťciowych. S─ů 2 czy 3 ETFy. W Warszawie na gie┼édzie s─ů jakie┼Ť certyfikaty, niestety nie znam si─Ö w szczeg├│┼éach bo nie robi─Ö tego wszystkiego. Tutaj jest ta r├│┼╝nica ├á propos tego rachunku maklerskiego, bo on rzeczywi┼Ťcie wyst─Öpuje i dla IKE i dla IKZE ale przy IKE jest jeszcze dost─Öpny taki do┼Ť─ç nietypowy rodzaj rachunku maklerskiego powi─ůzany w 100% z obligacjami skarbu pa┼ästwa tzw. IKE-obligacje. To jest z reszt─ů rodzaj IKE od kt├│rego ja osobi┼Ťcie w 2012 roku zacz─ů┼éem. Takie by┼éo moje pierwsze IKE. Wtedy obligacje by┼éy oprocentowane na 6,5 z 10-letni─ů mar┼╝─ů gwarantowan─ů na poziomie 2,7 czy jako┼Ť tak, to jest du┼╝o lepiej ni┼╝ to co w tej chwili wi─Öc to by┼éo atrakcyjne.

Tak wi─Öc rachunek maklerski jest tu i tu dost─Öpny ale rachunek IKE-obligacje jest tylko na IKE. Nie ma czego┼Ť takiego jak rachunek IKZE rachunek maklerski z dost─Öpem do tych detalicznych obligacji skarbowych. Pi─ůty rodzaj to tzw. Dobrowolne fundusze emerytalne i to jest inna nazwa na fundusze inwestycyjne i dostawc─ů tego rodzaju IKE i IKZE s─ů powszechne towarzystwa emerytalne – te same instytucje, firmy kt├│re obs┼éuguj─ů OFE czyli ten drugi filar troch─Ö ju┼╝ odchodz─ůcy, troch─Ö marginalizowany. Tak┼╝e jest pi─Ö─ç takich mo┼╝liwo┼Ťci: depozyty, fundusze inwestycyjne, ubezpieczenia z funduszem kapita┼éowym, rachunek maklerski i dobrowolny fundusz emerytalny.

Jacek: Ja mo┼╝e powinienem by─ç obiektywny, ale osobi┼Ťcie z tej listy tutaj pomys┼é ┼é─ůczenia oszcz─Ödzania z ubezpieczeniem mi osobi┼Ťcie troch─Ö si─Ö k┼é├│ci. Mam te┼╝ takie do┼Ťwiadczenia gdzie wtedy te instytucje potrafi─ů upycha─ç produkty, kt├│re tak naprawd─Ö ukrywaj─ů wiele koszt├│w przed osob─ů kt├│ra chce dzi─Öki nim oszcz─Ödza─ç. To jest moja prywatna opinia, ale gdybym chcia┼é poci─ůgn─ů─ç ten temat to czy Ty masz jakiego┼Ť swojego jednoznacznego faworyta kt├│rego Ty przynajmniej osobi┼Ťcie stosujesz, albo kt├│rego by┼Ť m├│g┼é poleci─ç je┼╝eli chodzi o grup─Ö kont?

Micha┼é: Ok, po pierwsze pe┼éna zgoda ├á propos ubezpiecze┼ä na ┼╝ycie, IKE i IKZE w formie ubezpiecze┼ä na ┼╝ycie. Moja opinia jest identyczna i te┼╝ uwa┼╝am, ┼╝e to zdecydowanie najs┼éabsza forma. Co ciekawe z odzewu ze strony czytelnik├│w takie te┼╝ s─ů do┼Ťwiadczenia ludzi i paradoksalnie najwi─Öcej IKE i IKZE ma w┼éa┼Ťnie tak─ů form─Ö i to jest do┼Ť─ç du┼╝a przewaga 50-60% wszystkich to w┼éa┼Ťnie ubezpieczenia, ale to wynika nie z tego ┼╝e s─ů takie dobre, ale z tego ┼╝e firmy ubezpieczeniowe bardzo dobrze, bardzo agresywnie sprzedaj─ů.

Jacek: Paradoksalnie na przyk┼éad konto maklerskie jak kiedy┼Ť przygl─ůda┼éem si─Ö takiej statystyce to jest najmniej popularna grupa kont. Ja sobie tak na szybko swoj─ů teori─Ö stworzy┼éem, ┼╝e by─ç mo┼╝e z jednej strony osoby kt├│re otwieraj─ů te konta to s─ů osoby kt├│re wykazuj─ů si─Ö wi─Öksz─ů zapobiegliwo┼Ťci─ů i rozwag─ů, a z drugiej strony pokazuje te┼╝, ┼╝e albo ┼Ťwietni s─ů sprzedawcy tych produkt├│w, albo edukacja te┼╝ kuleje i ┼éatwo osobom wcisn─ů─ç kit m├│wi─ůc wprost.

Micha┼é: W pewnym sensie tak, ale jakby┼Ťmy g┼é─Öbiej weszli w te dane z tego rynku to okazuje si─Ö ┼╝e tych kont jest mn├│stwo, ale warto┼Ť─ç pieni─Ödzy na nich, warto┼Ť─ç oszcz─Ödno┼Ťci na nich jest mega niska. Ok, ludzie dadz─ů sobie sprzeda─ç jak─ů┼Ť – ┼╝e tak powiem brzydko kup─Ö, ale szybko zorientuj─ů si─Ö, ┼╝e na przyk┼éad wp┼éacaj─ů i nic z tego nie ma, albo ┼╝e pojawiaj─ů si─Ö te op┼éaty, wyci─ůgi z op┼éatami i do┼Ť─ç szybko si─Ö ucz─ů na tym wi─Öc tych IKE i IKZE z ubezpieczeniami jest najwi─Öcej, ale o ile si─Ö nie myl─Ö jest tam przeci─Ötnie najmniej pieni─Ödzy i je┼Ťli spojrzymy na rozk┼éad tych wp┼éat w kolejnych latach, to w┼éa┼Ťnie na te ubezpieczenia jest najmniej wp┼éat, a z kolei na rachunki maklerskie jest przeci─Ötnie najwy┼╝sza warto┼Ť─ç tych rachunk├│w i najwi─Öksza jest ilo┼Ť─ç czynnych rachunk├│w. Wydaje mi si─Ö, ┼╝e nawet je┼Ťli edukacja powiedzmy kuleje, to taki zdrowy rozs─ůdek w narodzie ewidentnie jest i jest jaki┼Ť op├│r po tym jak si─Ö podpisze jak─ů┼Ť g┼éupi─ů umow─Ö – z reszt─ů sam nie jestem niewinny bo ca┼éy ten blog ÔÇťmoja przysz┼éa emeryturaÔÇŁ w pewnym sensie zacz─ů┼é si─Ö od tego, ┼╝e ja w 2012 roku da┼éem sobie wcisn─ů─ç polis─Ö inwestycyjn─ů tak─ů starego typu i to skomplikowanie tego mnie tak przyt┼éoczy┼éo, ┼╝e zacz─ů┼éem jakby uczy─ç si─Ö tego troch─Ö na zasadzie, ┼╝e je┼Ťli ┼╝ycie daje Ci cytryny to robisz lemoniad─Ö z tego. Ten blog powsta┼é, ale wydaje mi si─Ö, ┼╝e te┼╝ wiele innych os├│b ma tak─ů alergiczn─ů reakcj─Ö do tych um├│w kt├│re podpisa┼éo i pr─Ödzej czy p├│┼║niej zrozumie, ┼╝e na IKE i IKZE nie warto w takiej formie dalej wp┼éaca─ç i albo porzuci to w takim negatywnym scenariuszu i stwierdzi ┼╝e ok, IKE i IKZE w og├│le s─ů do kitu bo moje do┼Ťwiadczenie jest w┼éa┼Ťnie takie. Jakby to jest negatywny scenariusz w tym sensie, ┼╝e nawet nie spojrz─ů na inne mo┼╝liwo┼Ťci tylko po┼é─ůcz─ů to ┼╝e kto┼Ť im sprzeda┼é i oni to podpisali i oni co┼Ť wp┼éacili i ju┼╝ spisz─ů to na straty.

W lepszym scenariuszu by─ç mo┼╝e przenios─ů si─Ö do innego dostawcy, bo to jest te┼╝ ciekawa cecha IKE i IKZE mo┼╝na przenosi─ç si─Ö – to jest totalnie unikalna cecha, ┼╝e mo┼╝na przenosi─ç si─Ö np. kto┼Ť 10 lat oszcz─Ödza na IKE bezwiednie, ale jak w tym momencie stwierdzi ┼╝e chce przenie┼Ť─ç si─Ö do ta┼äszego, lepszego sprzedawcy to z zachowaniem ulg podatkowych, z zachowaniem wszystkich korzy┼Ťci, ci─ůg┼éo┼Ťci mo┼╝e sobie przenie┼Ť─ç to.

Poka┼╝ mi co┼Ť podobnego w jakiejkolwiek innej formie. Je┼Ťli chcesz na przyk┼éad mi─Ödzy funduszami dw├│ch r├│┼╝nych towarzystw si─Ö przenie┼Ť─ç, to zawsze b─Ödzie ten podatek Belki na wyj┼Ťciu z tego pierwszego. Tak samo z akcjami, je┼╝eli chcesz z akcji jednej sp├│┼éki na drug─ů sp├│┼ék─Ö to zawsze na wyj┼Ťciu b─Ödzie podatek, a tu IKE daje mo┼╝liwo┼Ť─ç przechodzenia nawet mi─Ödzy r├│┼╝nymi instytucjami. To jest do┼Ť─ç d┼éugi proces bo czasami mo┼╝e trwa d┼éu┼╝ej ni┼╝ miesi─ůc, ale ja nie oczekuj─Ö od tego typu rozwi─ůza┼ä ┼╝e b─Ödzie to dzia┼éa─ç jak przelew natychmiastowy nie?

Ale to jest ├á propos tego co powiedzia┼ée┼Ť o tych ubezpieczeniach z funduszem kapita┼éowym to zgadzam si─Ö z Tob─ů, ┼╝e to jest ewidentnie najs┼éabsza z tych form i ja nie znam dobrych rozwi─ůza┼ä – mo┼╝e poza jednym IKE, gdzie ubezpieczyciel mega obni┼╝y┼é koszty i udost─Öpnia fundusze inwestycyjne bardzo dobrego towarzystwa, ju┼╝ nie chc─Ö teraz m├│wi─ç kt├│re to, ale jest jeden taki produkt IKE kt├│rego bym si─Ö nie powstydzi┼é. Rzeczywi┼Ťcie te koszty s─ů obni┼╝one, jest to bardzo fajne towarzystwo, moim zdaniem jedno z 3-4 najlepszych, kt├│re wydaje si─Ö by─ç ┼Ťwietnie prowadzone i maj─ů proces inwestycyjny i dowo┼╝─ů wyniki od lat, s─ů dobrze zarz─ůdzani, nie robi─ů sobie jaj z zarz─ůdzania pieni─Ödzmi ludzi. Tak┼╝e to jest jedyne takie ubezpieczenie z funduszem kapita┼éowym kt├│rego bym si─Ö nie powstydzi┼é.

Je┼Ťli chodzi o moje typy tak jak m├│wi─Ö zaczyna┼éem od tego IKE-obligacje, obligacje skarbowe – wydaje mi si─Ö, ┼╝e wci─ů┼╝ nawet przy gorszych mar┼╝ach, gorszym oprocentowaniu to jest ca┼ékiem ciekawe rozwi─ůzanie dla os├│b kt├│re lubi─ů gwarancj─Ö, lubi─ů sta┼ée oprocentowanie. Jest to du┼╝o korzystniejsze ni┼╝ np. przeskakiwanie z banku do banku z tymi lokatami. Banki generalnie nie dopieszczaj─ů klient├│w, a ju┼╝ na pewno nie dopieszczaj─ů takich klient├│w troch─Ö pasywnych, wi─Öc takie IKE-obligacje – nie pami─Ötam niestety, ale chyba na 10-letnich obligacjach – mog─Ö szybko sprawdzi─ç… szybko sprawdzam – wydaje mi si─Ö ┼╝e 3,5 w pierwszym roku, nieÔÇŽ 2,7 a potem indeksowane inflacj─ů, ale no 2,7 w odniesieniu do takich przeci─Ötnych depozyt├│w kt├│re s─ů gdzie┼Ť tam ponad 1 a tu jest 2,7 w pierwszym roku, a potem niez┼éa mar┼╝a w kolejnych to wydaje mi si─Ö ┼╝e takie IKE-obligacje to jest ciekawe dla takich lubi─ůcych gwarancj─Ö. Ja te┼╝ tak zaczyna┼éem przez pierwszy rok.

Jacek: To co te┼╝ istotne dla os├│b kt├│re oszcz─Ödzaj─ů na przyk┼éad w ramach lokaty poza trzecim filarem, to tutaj s─ů ┼Ťrodki kt├│re nie s─ů p├│┼║niej okaleczone jeszcze podatkiem Belki i to te┼╝ tutaj daje nam dodatkow─ů przewag─Ö rynkow─ů.

Micha┼é: Zdecydowanie, czyli ewidentnie konkurencyjne oprocentowanie plus brak podatku Belki, wszystko wraca w tych odsetkach – to by┼éaby jedna rzecz. Sam mia┼éem dla kogo┼Ť kto lubi gwarantowane, lubi pewne, lubi rzeczy podobne do lokaty bankowej, to takie IKE-obligacje – niestety nie istnieje IKZE obligacje, a w tej chwili moje IKE jest w formie fundusz├│w inwetsycyjnych w jednym z towarzystw z czego jestem zadowolony. Oswoi┼éem jakby to narz─Ödzie do inwestowania i jakby nie robi─Ö sobie krzywdy, ┼Ťpi─Ö spokojnie w nocy i jestem zadowolony z tego co mog─Ö tam robi─ç w sensie zmian, czy pomi─Ödzy bezpiecze┼ästwem a ryzykiem ale te┼╝ rozk┼éadu ┼Ťrodk├│w mi─Ödzy Polsk─Ö, zagranic─Ö, obligacje, akcje itd., a moje IKZE ma form─Ö rachunku maklerskiego, tak┼╝e w pewnym sensie swoim przyk┼éadem te dwa polecam fundusze inwestycyjne. Na tym swoim blogu mam takie rankingi i tak 2-3 dostawc├│w polecam i 2-3 dostawc├│w wygrywa na maksa np. ni┼╝szymi op┼éatami za zarz─ůdzanie na IKZE, szerok─ů ofert─ů, fajnym systemem internetowym – szczeg├│lnie dla os├│b kt├│re chc─ů mie─ç nowocze┼Ťnie to zrobione, to jest taka mo┼╝liwo┼Ť─ç.

IKZE mam na rachunku maklerskim i szczeg├│lnie dla os├│b kt├│re t─ů sfer─Ö sobie oswoj─ů i wiedz─ů jak nie zrobi─ç sobie krzywdy, jak nie oszale─ç z nadmiaru mo┼╝liwo┼Ťci, z nadmiaru mo┼╝liwych strategii itd. Ja na przyk┼éad na swoim IKZE mam – mimo jakiej┼Ť nieosza┼éamiaj─ůcej ilo┼Ťci ┼Ťrodk├│w, bo w og├│le IKZE istnieje od 2012 roku i te limity wp┼éat to jest ok 4-5 tys. z┼é. co rok, wi─Öc nie mog┼éo si─Ö tam nawet zakumulowa─ç wi─Öcej ni┼╝ par─Ödziesi─ůt tysi─Öcy z┼éotych, ale mimo takich niewielkich ┼Ťrodk├│w mam to roz┼éo┼╝one na du┼╝─ů ilo┼Ť─ç sp├│┼éek – g┼é├│wnie ma┼éych i ┼Ťrednich z nastawieniem na d┼éugi okres, wi─Öc wykonuj─Ö dos┼éownie kilka transakcji rocznie, jestem mocno zdywersyfikowany, przewa┼╝am jakie┼Ť sp├│┼éki kt├│re po pierwsze maj─ů histori─Ö zysk├│w, maj─ů jakie┼Ť rozs─ůdne wska┼║niki, wyp┼éacaj─ů dywidendy, w akcjonariacie s─ů instytucje kt├│re ceni─Ö, niekt├│re TFI, niekt├│rzy inni inwestorzy finansowi, lub jaki┼Ť dominuj─ůcy akcjonariusz rodzinny czy co┼Ť takiego, te┼╝ mam kilka sp├│┼éek z rosn─ůcych nowych rynk├│w np. biotechnologicznych – ale to wszystko jest tak rozbite, ┼╝e ┼╝aden pojedynczy element tego ani nie zrobi mi krzywdy, ani nie zmieni niesamowicie obrazu sytuacji, ale jako ca┼éo┼Ť─ç pracuje tak zupe┼énie fajnie. Takie jest moje podej┼Ťcie na IKZE, mam mo┼╝na powiedzie─ç 100% akcji i z ca┼é─ů ┼Ťwiadomo┼Ťci─ů w ten spos├│b to prowadz─Ö, chocia┼╝ r├│wnie dobrze na rachunku maklerskim mog┼éoby to by─ç 100% obligacji korporacyjnych albo skarbowych, wi─Öc to narz─Ödzie te┼╝ pozwala nastawi─ç si─Ö na bezpiecze┼ästwo.

Ja po prostu wybra┼éem na tych najg┼é─Öbszych moich oszcz─Ödno┼Ťciach – tak my┼Ťl─Ö o IKZE, na oszcz─Ödno┼Ťciach kt├│re gdybym je┼Ťli spojrzymy na te zasady powinienem trzyma─ç do 65-tego roku ┼╝ycia – oczywi┼Ťcie to mo┼╝e si─Ö nie wydarzy─ç, ale jak gdyby nie k┼é├│c─Ö si─Ö z tymi zasadami tylko patrz─Ö przez pryzmat tego bardzo d┼éugiego okresu i wybieram nastawienie tutaj w┼éa┼Ťnie na akcje, g┼é├│wnie z tymi parametrami o kt├│rych opowiedzia┼éem i takie jest moje podej┼Ťcie. Gdyby popatrze─ç tak ca┼éo┼Ťciowo na moje finanse jestem raczej defensywn─ů osob─ů ze zdecydowan─ů przewag─ů depozyt├│w bankowych tak naprawd─Ö.

Jacek: Rozumiem, dzi─Öki za podzielenie si─Ö tutaj swoimi do┼Ťwiadczeniami. Ja my┼Ťl─Ö, ┼╝e je┼╝eli chodzi tutaj o kwesti─Ö ju┼╝ konkretnych strategii oszcz─Ödzania czy wr─Öcz inwestowania to temat jest tak szeroki, ┼╝e mogliby┼Ťmy nagra─ç seri─Ö odcink├│w – czego te┼╝ nie wykluczam by─ç mo┼╝e je┼╝eli b─Ödzie jakie┼Ť zainteresowanie. Na swojej stronie b─Öd─Ö te┼╝ chcia┼é podlinkowa─ç do r├│┼╝nych produkt├│w kt├│re Ty polecasz czy te┼╝ korzystasz – ok nie b─Öd─Ö tutaj robi┼é ┼╝adnej reklamy poza tym przyznam nie znam si─Ö te┼╝ na tych produktach, ja osobi┼Ťcie mam te konta tylko w postaci kont maklerskich, natomiast tak ┼╝eby powiedzmy osoby kt├│re nie chc─ů i┼Ť─ç w stron─Ö kont maklerskich, nie czuj─ů si─Ö na tyle silne w tym temacie mog─ů zacz─ů─ç od czego┼Ť co mo┼╝e wymaga mniej uwagi. Tak na koniec tak mi przysz┼éo do g┼éowy, ┼╝e osoby kt├│re mo┼╝e w nieco bardziej agresywny spos├│b czy w bardziej taki spos├│b chocia┼╝by przez konto maklerskie staraj─ů si─Ö dzia┼éa─ç, to fajn─ů kiedy┼Ť przeczyta┼éem uwag─Ö w ksi─ů┼╝ce ÔÇťPu┼éapki my┼ŤleniaÔÇŁ Daniela Kahnemana kt├│ry m├│wi┼é, ┼╝e ludzie pope┼éniaj─ů taki b┼é─ůd, ┼╝e oszcz─Ödzaj─ůc czy inwestuj─ůc w perspektywie wieloletniej, czy wielu wr─Öcz dekad przyjmuj─ů zbyt w─ůskie jak on to nazwa┼é kadrowanie, czyli zbyt ekscytuj─ů si─Ö tymi fluktuacjami cen ka┼╝dego dnia. Przy takich naprawd─Ö g┼é─Öbokich oszcz─Ödno┼Ťciach trzeba przyj─ů─ç taki szeroki kadr co nie znaczy ┼╝e trzeba by─ç nieodpowiedzialnym, ale ┼╝eby po prostu nie prze┼╝ywa─ç ka┼╝dego dnia ┼╝e spad┼éo p├│┼é procent czy te┼╝ wzros┼éo – to nas b─Ödzie tylko wyniszcza┼éo a to te┼╝ nie o to chodzi.

Micha┼é: Zdecydowanie nie, tutaj masz totaln─ů racj─Ö i jakby inny spos├│b my┼Ťlenia o tym to jakby zastanowienie si─Ö jak si─Ö ma ten rytm naszego my┼Ťlenia o naszych inwestycjach do celu kt├│ry ma ta inwestycja, np. gdybym ja codziennie sprawdza┼é i analizowa┼é swoje IKZE to by┼éoby to kompletnie sprzeczne z tym po co ja tam w og├│le jestem, wi─Öc dla mnie takim rytmem oceniania, sprawdzania tego typu inwestycji, tego typu w┼éa┼Ťnie pude┼éka z oszcz─Ödno┼Ťciami jest mo┼╝e raz w roku.

Na tym swoim blogu raz w roku rzeczywi┼Ťcie siadam, patrz─Ö na te wszystkie numerki, robi─Ö sobie wykresy, por├│wnuj─Ö z podobnymi podej┼Ťciami, sprawdzam jak wypadam w stosunku do nich – nie wiem, dobrymi lokatami, WIG-iem itd., ale robi─Ö to nie cz─Ö┼Ťciej ni┼╝ raz w roku, bo po prostu przy tego typu podej┼Ťciu to by┼éaby kompletna strata uwagi, kompletna strata czasu i by─ç mo┼╝e jeszcze przynios┼éoby to wi─Öcej k┼éopot├│w ni┼╝ korzy┼Ťci. K┼éopot├│w w sensie zbyt du┼╝o transakcji, zbyt du┼╝o nerw├│w, ocenianie si─Ö ┼║le bo jedna z tych sp├│┼éek ma jakie┼Ť k┼éopoty, ale je┼Ťli to jest tak ustawione dobrze systemowo, to nawet je┼Ťli co┼Ť takiego si─Ö wydarzy nawet jak raz w roku to sprawdz─Ö to i tak nic si─Ö nie wydarzy dramatycznego i ten rytm jest bardziej sp├│jny z tym celem po prostu kt├│re ma IKZE. Nie znaczy to, ┼╝e na innym koncie, czy na innej inwestycji nie dzia┼éam w innym rytmie, by─ç mo┼╝e tygodniowym czy co┼Ť takiego. Generalnie ja raczej jestem na takich dalszych terminach, na dalszych celach, wi─Öc na pewno nie ┼╝yj─Ö codziennymi zmianami cen, ale w przypadku takiego IKZE ten rytm jest dla mnie kompletnie powolny i wydaje mi si─Ö ┼╝e to dzia┼éa. Gdzie┼Ť te┼╝ o tym przeczyta┼éem, ┼╝e tak to powinno dzia┼éa─ç i wcze┼Ťniej nie stosowa┼éem takiego podej┼Ťcia, ale odk─ůd zacz─ů┼éem widz─Ö w tym du┼╝─ů warto┼Ť─ç, ┼╝e i na tym IKZE i IKZE i na polisie inwestycyjnej tylko raz w roku je tak gruntownie rozliczam, bo cz─Ö┼Ťciej wr─Öcz nie ma sensu je┼Ťli kto┼Ť ma takie cele jak ja.

Jacek: Ja tutaj te┼╝ przyznam szczerze, ┼╝e ze sob─ů walcz─Ö cz─Östo bo podcast generalnie jest kierowany do os├│b kt├│re zajmuj─ů si─Ö wr─Öcz czasami ju┼╝ hardcorowo, bardzo intensywnie spekulacj─ů, kt├│ra ma wymiar bardzo wielu transakcji w ramach dnia. Ja te┼╝ mam gdzie┼Ť w sobie przyznam szczerze ┼╝y┼ék─Ö takiego spekulanta i staram si─Ö tutaj mie─ç teren na kt├│rym b─Öd─Ö dzia┼éa┼é w zupe┼énie odmienny spos├│b i jednak musz─Ö schowa─ç t─ů swoj─ů dusz─Ö tradera i stara─ç si─Ö jednak zachowa─ç ten szeroki kadr o kt├│rym wspomina┼é w┼éa┼Ťnie Daniel Kahneman.

Tak zbli┼╝aj─ůc si─Ö do ko┼äca tego wywiadu Micha┼é, chcia┼éem zapyta─ç o tak─ů rzecz o kt├│r─ů mnie zapyta┼éa pierwsza osoba chyba jak nagra┼éem pierwszy odcinek odno┼Ťnie IKZE, gdzie na Twitterze pad┼éo pytanie: no wszystko fajnie ale je┼╝eli na tym koncie zdeponuj─Ö jakie┼Ť ┼Ťrodki m├│wi─ůc wprost czy nie zabierze mi tego pa┼ästwo? Ja wiem, ┼╝e r├│┼╝ne osoby mog─ů to r├│┼╝nie odbiera─ç natomiast generalnie ja nie znam przysz┼éo┼Ťci i nie mog─Ö nic zagwarantowa─ç. Jest troch─Ö przykre ┼╝e politycy wzbudzaj─ů takie ograniczone zaufanie wzgl─Ödem pa┼ästwa, ale co Ty by┼Ť odpowiedzia┼é takiej osobie kt├│ra boi si─Ö, ┼╝e kto┼Ť znacjonalizuje ┼Ťrodki zdeponowane na kontach trzeciego filaru.

Micha┼é: No te┼╝ si─Ö spotyka┼éem z takimi reakcjami i wydaje mi si─Ö, ┼╝e te┼╝ takie reakcje s─ů w innych krajach w odniesieniu do tego typu program├│w, do tego typu narz─Ödzi ale skala tego typu reakcji wskazuje, ┼╝e by─ç mo┼╝e nawet jako nar├│d musimy i┼Ť─ç do jakiego┼Ť psychologa w pewnym sensie bo jakby nie wierzymy w miejsce w kt├│rym jeste┼Ťmy. Taka logiczna konsekwencja tego typu nieufno┼Ťci, tego typu braku wiary w przysz┼éo┼Ť─ç, to je┼Ťli kto┼Ť mia┼éby by─ç konsekwentny to chyba tylko wyjazd z Polski do jakiego┼Ť kraju, kt├│ry wydaje si─Ö bezpieczniejszy, kt├│ry wydaje si─Ö stabilniejszy nie wiem… Niemcy, Szwajcaria, Norwegia i pr├│ba zintegrowania si─Ö z tamtymi spo┼éeczno┼Ťciami, kt├│re – jestem pewien, ┼╝e ludzie tam ┼╝yj─ůcy te┼╝ maj─ů jaki┼Ť problem ze swoimi pa┼ästwami, ale to jest takie my┼Ťlenie ┼╝e troch─Ö trawa jest bardziej zielona, pa┼ästwa s─ů bardziej przyjazne gdzie┼Ť indziej.

Gdyby┼Ťmy chcieli by─ç skrajnie konsekwentni i takie swoje my┼Ťlenie nieufne chcieli jako┼Ť zredukowa─ç to powinni┼Ťmy chyba tylko wyjecha─ç do jakiej┼Ť stabilniejszej cywilizacji czy co┼Ť takiego, bo wydaje mi si─Ö ┼╝e takie jest ┼║r├│d┼éo takich obaw. Dok┼éadnie tak samo jak Ty ja nie jestem w stanie dawa─ç ┼╝adnych gwarancji, czy nie znam przysz┼éo┼Ťci, nie znam zamiar├│w polityk├│w, czy nie znam si┼é wi─Ökszych ni┼╝ poszczeg├│lni ludzie, si┼é typu zmiany demograficzne, si┼é typu jakie┼Ť makroekonomiczne zjawiska, typu inflacja kt├│re mog─ů si─Ö pojawi─ç i kompletnie zrujnowa─ç rzeczywisto┼Ť─ç w kt├│rej jeste┼Ťmy. Nie da si─Ö tego wyeliminowa─ç w 100%, tego typu niepewno┼Ťci co do przysz┼éo┼Ťci.

Ja osobi┼Ťcie mimo tego, ┼╝e jak w ka┼╝dym Polaku jest we mnie taka te┼╝ nieufno┼Ť─ç to jakby prze┼éama┼éem to, albo nie zwraca┼éem na to uwagi i zbudowa┼éem t─ů jak─ů┼Ť swoj─ů stabilizacj─Ö finansow─ů z wykorzystaniem IKE i IKZE, depozyt├│w bankowych zwyk┼éych, funduszy inwestycyjnych, tu wszystko jest wyregulowane przez pa┼ästwo. Je┼Ťli kto┼Ť chce czego┼Ť co jak na razie jest niewyregulowane to nie wiem, polecam kryptowaluty. Ja z kolei nie posiadam cho─çby jednego bitcoina w tym momencie, wi─Öc moja aktualna preferencja jest w kierunku tego co jest uregulowane, zrozumiane, oparte na jakich┼Ť tam zasadach i a┼╝ tak mocno tych uczu─ç nieufno┼Ťci, braku wiary w przysz┼éo┼Ť─ç, tego ┼╝e mamy jaki┼Ť problem ze sob─ů w Polsce, pr├│buj─Ö tego nie podsyca─ç bo to wydaje mi si─Ö lekko toksyczne i nie pomaga w niczym. Ja z takimi komentarzami te┼╝ spotka┼éem si─Ö ju┼╝ w 2012 roku jak odpali┼éem t─ů stron─Ö, to by┼éy pierwsze reakcje i co? gdybym w to poszed┼é to ani nie mia┼ébym IKE ani IKZE, nie mia┼ébym wypracowanego jakiego┼Ť podej┼Ťcia do tych oszcz─Ödno┼Ťci tylko ┼╝y┼ébym w jakim┼Ť amoku typu kto┼Ť mi zaraz zabierze, kto┼Ť mnie okradnie w jakim┼Ť takim skrajnym przypadku, wi─Öc wydaje mi si─Ö, ┼╝e to jest jaka┼Ť taka s┼éabo┼Ť─ç psychologiczna, jaka┼Ť taka emocja toksyczna, oczywi┼Ťcie jednocze┼Ťnie jest jakie┼Ť tam zagro┼╝enie, ┼╝e przysz┼éo┼Ť─ç nie b─Ödzie tak dobra jak ostatnie nie wiem 20, 30 lat, ┼╝e w Polsce nie b─Ödzie rozwoju itd., ale jako taka jednostka nie jestem w stanie tutaj odpowiedzi udziela─ç na te pytania, czy dawa─ç gwarancji.

A propos tej ingerencji pa┼ästwa i ┼╝e pa┼ästwo co┼Ť zabierze, to wydaje mi si─Ö, ┼╝e to s─ů te┼╝ takie rozbuchane emocje i wida─ç to te┼╝ po tym ┼╝e nie wiem, tak czysto hipotetycznie – gdyby w jakim┼Ť momencie przysz┼éo┼Ťci ustawodawca zdecydowa┼é ┼╝e z IKE i IKZE nie mo┼╝na wykona─ç zwrotu ┼Ťrodk├│w przed 60 i 65 rokiem ┼╝ycia, czy to by┼éaby kradzie┼╝ tych ┼Ťrodk├│w? czy to by┼éby atak pa┼ästwa na pieni─ůdze prywatne? czy to by┼éaby zmiana jednego elementu tej uk┼éadanki? Dlatego zadaj─Ö to pytanie hipotetyczne, ┼╝e gdzie┼Ť tam czyta┼éem taki raport firmy Mercer kt├│ra specjalizuje si─Ö w emeryturach na ca┼éym ┼Ťwiecie i ta firma sugeruje nie tylko Polsce ale wielu innym krajom, ┼╝e je┼Ťli chc─ů wzmocni─ç swoje systemy emerytalne, to tak─ů zmian─Ö powinny wdra┼╝a─ç jak najszybciej, ┼╝e tego typu programy gdzie s─ů korzy┼Ťci podatkowe za oszcz─Ödzanie na emerytur─Ö powinny mie─ç bardziej restrykcyjne mo┼╝liwo┼Ťci zwrotu tych pieni─Ödzy przed przej┼Ťciem na emerytur─Ö, ┼╝eby by┼éy bardziej nakierowane na emerytur─Ö. Gdyby co┼Ť takiego si─Ö wydarzy┼éo, wydaje mi si─Ö ┼╝e reakcja nasza by┼éaby w┼éa┼Ťnie taka: pa┼ästwo w┼éa┼Ťnie zabiera nam pieni─ůdze, jaki┼Ť tam polityk itd., ale w tym momencie jaka┼Ť firma konsultingowa specjalizuj─ůca si─Ö w tym wr─Öcz pokazuje to jako dobr─ů praktyk─Ö.

Wydaje mi si─Ö ┼╝e jest tu du┼╝o takich indywidualnych emocji, ale prostych odpowiedzi nie ma niestety. Nie da si─Ö uciec od tego gdzie jeste┼Ťmy po prostu, to jest wr─Öcz temat bardziej dla psycholog├│w ni┼╝ socjolog├│w, albo ┼╝eby pogodzi─ç si─Ö z tym naszym miejscem na ┼Ťwiecie mo┼╝emy te┼╝ spojrze─ç nie wiem, na Syri─Ö obecnie, czy na wschodni─ů Ukrain─Ö gdzie to ┼╝ycie si─Ö za┼éama┼éo w przeci─ůgu kilku lat. Syria to szczeg├│lnie w du┼╝ych miastach nie by┼é wcale taki op├│┼║niony w rozwoju kraj, tam ┼╝ycie si─Ö za┼éama┼éo.

Jest taka ciekawa ksi─ů┼╝ka ÔÇťG┼é─Öbokie ryzykoÔÇŁ i w┼éa┼Ťnie go┼Ťciu patrzy tam na jakby histori─Ö cywilizacji, histori─Ö kumulacji kapita┼éu i sprawdza jak cz─Östo ujawnia┼éy si─Ö tzw. g┼é─Öbokie ryzyka, nie jakie┼Ť korekty, nie jakie┼Ť recesje, nie jakie┼Ť takie paniki kr├│tkotrwa┼ée tylko momenty kiedy totalnie ca┼éy kapita┼é jakiego┼Ť kraju, jakiego┼Ť obszaru by┼é wyczyszczony do zera. To powodowa┼éy takie wydarzenia jak jaka┼Ť mega inflacja, takim przyk┼éadem s─ů Niemcy na pocz─ůtku poprzedniego wieku, czy nawet w Polsce by┼é etap du┼╝ej inflacji na pocz─ůtku lat 90-tych, d┼éugotrwa┼ée deflacje to co na przyk┼éad si─Ö wydarzy┼éo w Grecji to kompletnie zmieni┼éo tam dynamik─Ö, czy jakie┼Ť wojny albo inne kataklizmy, nie wiem… taka Japonia by┼éa zr├│wnana z ziemi─ů po II wojnie ┼Ťwiatowej i si─Ö odbudowa┼éa. Takie g┼é─Öbokie ryzyko te┼╝ da si─Ö jako┼Ť zanalizowa─ç i ten go┼Ťciu mega fajnie to analizuje i dochodzi do wniosku, ┼╝e przed niekt├│rymi nie da si─Ö w og├│le zabezpieczy─ç – typu destrukcja wojenna, czy w┼éa┼Ťnie dzia┼éania polityk├│w czy szale┼äc├│w kt├│rzy dochodz─ů do w┼éadzy, ┼╝e wtedy mo┼╝na tylko zmieni─ç miejsce zamieszkania. Czy nie wiem… ┼╗ydzi mieli ten sam problem, ┼╝e z wielu miejsc byli po prostu usuwani prawda? Historia ma takich przypadk├│w bardzo du┼╝o i wydaje mi si─Ö, ┼╝e st─ůd si─Ö bior─ů te obawy i nie wiem, ja na to patrz─Ö mniej przez pryzmat wielkich wydarze┼ä kt├│re mog─ů rozjecha─ç mnie, moj─ů rodzin─Ö i wszystko co dooko┼éa bo na to i tak nie mam wp┼éywu. Ja na to patrz─Ö bardziej przez pryzmat tych dobrych nawyk├│w i dobrych praktyk kt├│re wprowadzam do ┼╝ycia z tak─ů nadziej─ů, ┼╝e nic wi─Ökszego mi si─Ö nie przydarzy.

Oczywi┼Ťcie jak b─Öd─ů jakie┼Ť sygna┼éy mega du┼╝e, jakie┼Ť zmiany takie w┼éa┼Ťnie tego g┼é─Öbokiego ryzyka, oczywi┼Ťcie wtedy trzeba inaczej dzia┼éa─ç, ale to ┼╝e kto┼Ť przeczyta┼é w gazecie ┼╝e jaki┼Ť polityk co┼Ť powiedzia┼é a drugi mu odpowiedzia┼é to nie powinno by─ç podstaw─ů naszego my┼Ťlenia o takich rzeczach jak d┼éugoterminowe oszcz─Ödzanie, jakie┼Ť planowanie finans├│w itd. Nie wiem czy to jest odpowied┼║.

Jacek: Dok┼éadnie, my┼Ťl─Ö ┼╝e tak. Ja mam bardzo podobny pogl─ůd na t─ů spraw─Ö. Wydaje mi si─Ö, ┼╝e cz─Östo staramy si─Ö przewidywa─ç rzeczy kt├│re de facto s─ů nieprzewidywalne – to po pierwsze, po prostu czasami nie doceniamy tego – jak wspomnia┼ée┼Ť, ┼╝e wydarzenia i to o charakterze mi─Ödzynarodowym mog─ů przybiera─ç taki szybki obr├│t, ┼╝e dos┼éownie w bardzo kr├│tkim czasie mo┼╝emy wyl─ůdowa─ç w zupe┼énie innej rzeczywisto┼Ťci, ale s─ů rzeczy kt├│re s─ů nieprzewidywalne, no Austro-W─Ögry by┼éy po prostu centrum Europy, znacz─ůcym pa┼ästwem kt├│re po prostu w przeci─ůgu dos┼éownie kilku lat przesta┼éo w og├│le istnie─ç, znikn─Ö┼éo zupe┼énie z mapy.

Takich przyk┼éad├│w jest mn├│stwo w historii, a my┼Ťl─Ö ┼╝e takie osoby kt├│re bardzo, bardzo si─Ö obawiaj─ů IKE i IKZE, w┼éa┼Ťnie tutaj jako czynnik ryzyka wymieniaj─ů pa┼ästwo, to takie osoby ┼╝eby by─ç konsekwentne w tym powinny si─Ö zastanowi─ç czy chc─ů – bo prawdopodobnie posiadaj─ů konta w banku i posiadaj─ů tam ┼Ťrodki, ┼Ťrodki IKE i IKZE maj─ů status w┼éasno┼Ťci prywatnej, wi─Öc je┼╝eli kto┼Ť tak bardzo boi si─Ö pa┼ästwa i tak bardzo mu nie ufa to chyba pozostaje mu kwestia zmiany miejsca zamieszkania, zmiany pa┼ästwa, lub te┼╝ wycofania ┼Ťrodk├│w zupe┼énie z systemu bankowego, finansowego i p├│j┼Ťcie w jakie┼Ť alternatywne – ale to ju┼╝ odchodzimy troch─Ö od tematu, natomiast ja te┼╝ nie znam przysz┼éo┼Ťci jak i Ty ani nikt z nas i to jest chyba wszystko co mo┼╝emy takim osobom doradzi─ç.

Micha┼é:, bardzo wielkie dzi─Öki za po┼Ťwi─Öcony czas, za to ┼╝e podzieli┼ée┼Ť si─Ö tutaj swoimi do┼Ťwiadczeniami. Podlinkuj─Ö na stronie do tego odcinka podcastu wszystkie wa┼╝ne rzeczy kt├│re s─ů u Ciebie na blogu, tak ┼╝eby by┼éo takie uzupe┼énienie do tego podcastu w formie w┼éa┼Ťnie do poczytania sobie ju┼╝ np. o konkretnych produktach, czy innych ciekawych rzeczach zwi─ůzanych z IKE i IKZE.

Czy Ty jeszcze Micha┼é mo┼╝e na koniec masz jeszcze jakie┼Ť s┼éowa, kt├│re chcia┼éby┼Ť przekaza─ç tym wszystkim kt├│rzy my┼Ťl─ů o tym, aby rozpocz─ů─ç inwestowanie, czy oszcz─Ödzanie – myl─Ö troch─Ö te dwa s┼éowa bo ju┼╝ nie chc─Ö wchodzi─ç w dyskusj─Ö, wiem ┼╝e jestem troszk─Ö nie┼Ťcis┼éy, ale czy chcesz takim osobom kt├│re interesuj─ů si─Ö IKE i IKZE co┼Ť jeszcze powiedzie─ç tak na koniec?

Micha┼é: Hmm wydaje mi si─Ö ┼╝e chyba nie, my┼Ťl─Ö ┼╝e trzeba mimo wszystko podej┼Ť─ç do tego troch─Ö na luzie i zachowuj─ůc jakie┼Ť zasady zdrowego rozs─ůdku przede wszystkim i by─ç mo┼╝e nie wczytywa─ç w to zbyt wiele i mam tu na my┼Ťli i te kwestie zwi─ůzane z zagro┼╝eniem ze strony pa┼ästwa. Sp├│jrzmy na zewn─ůtrz, ┼╝yjemy w bezpiecznym i do┼Ť─ç takim przyjemnym miejscu na ┼Ťwiecie wydaje mi si─Ö, ale ├á propos tego wczytywania zbyt du┼╝o, to te┼╝ na pewno nie namawia┼ébym do robienia z emerytury centrum swojej uwagi zbyt wcze┼Ťnie czy nawet nigdy i m├│wi─Ö to te┼╝ jako kto┼Ť, kto chyba zbyt ostro w to wszed┼é. Chyba Warren Buffett ma takie powiedzenie, ┼╝e takie oszcz─Ödzanie zbyt skrajne to jest troch─Ö tak jak wstrzymywanie si─Ö z sexem do momentu kiedy b─Ödziemy starzy, do staro┼Ťci to ewidentnie jest absurd. Chc─Ö to zawsze podkre┼Ťla─ç, ┼╝e troch─Ö chyba ta emerytura powinno by─ç co┼Ť co totalnie w tle idzie sobie i najwa┼╝niejsze ┼╝eby to ustawi─ç raz a dobrze tymi dobrymi nawykami itd., a nie czym┼Ť czym si─Ö masakrujemy ka┼╝dego dnia i w wymiarze tym politycznym i w wymiarze odbierania sobie przyjemno┼Ťci bo 60-letni Micha┼é czy 70-letni Jacek b─Ödzie nieszcz─Ö┼Ťliwy z tego powodu. Tego kompletnie nie promuj─Ö i nigdy nie b─Öd─Ö.

Jacek: Jasne, ja si─Ö tutaj r├│wnie┼╝ pod tym podpisuj─Ö, tutaj chodzi o to ┼╝eby nasze ┼╝ycie by┼éo lepsze a nie gorsze i ┼╝eby┼Ťmy w wieku faktycznie jeszcze ludzi m┼éodych od razu snuli tylko wizj─Ö o tym jak b─Ödziemy wygl─ůda─ç za kilka dekad. Co nie znaczy, ┼╝e mamy te┼╝ by─ç nieodpowiedzialni i nie my┼Ťle─ç o tym, ale to trzeba umie─ç w┼éa┼Ťnie t─ů granic─Ö wyznaczy─ç. Wielkie dzi─Öki Micha┼é za sp─Ödzony czas, serdecznie pozdrawiam!

Michał: Dzięki, dzięki za zaproszenie i pozdrawiam!

Jacek: I mam nadziej─Ö ┼╝e do us┼éyszenia ­čÖé

Micha┼é: Jasne, ch─Ötnie, cze┼Ť─ç!

Jacek: Cze┼Ť─ç, hej!

2 komentarzy

  1. Witam, przede wszystkim wielkie dzi─Öki za darmow─ů, skumulowan─ů i porz─ůdn─ů wiedz─Ö. Ods┼éucha┼éem w┼éa┼Ťnie odcinki 006, 008 i 010 i chcia┼ébym spyta─ç, czy dobrze zrozumia┼éem jak dok┼éadnie wygl─ůda przedemeryturowa wyp┼éata, zar├│wno IKE jak i IKZE:
    – IKE: w przypadku wcze┼Ťniejszej wyp┼éaty musz─Ö zap┼éaci─ç w┼éa┼Ťciwy dla mnie „podatek Belki” (np. 18%) od ZYSK├ôW, jakie wp┼éacone ┼Ťrodki wypracowa┼éy (przy czym mo┼╝na wyp┼éaca─ç cz─Ö┼Ť─ç ┼Ťrodk├│w);
    – IKZE: w przypadku wcze┼Ťniejszej wyp┼éaty musz─Ö zap┼éaci─ç w┼éa┼Ťciwy dla mnie „podatek Belki” (np. 18%) od CA┼üO┼ÜCI wyp┼éacanej kwoty. Wi─ů┼╝e si─Ö to z tym, jak rozumiem, ┼╝e wp┼éacone ┼Ťrodki pomniejsza┼éy mi podatek dochodowy, wi─Öc teraz musz─Ö to niejako zwr├│ci─ç (p┼éac─ůc 18% od wp┼éaconego kapita┼éu) oraz „standardowo” 18% od zysk├│w. Czyli w sumie 18% od ca┼éo┼Ťci.

    Bardzo wa┼╝ne jest dla mnie poznanie wszelkich niuans├│w wcze┼Ťniejszych wyp┼éat z obydwu tych produkt├│w, st─ůd moje pytanie.

    Tymczasem pozdrawiam i dzi─Öki jeszcze raz za dobr─ů robot─Ö.

    • Hej Grzegorz,

      Dzieki za dobre slowo!

      Wczesniejsza wyplata srodkow z IKE wiaze sie z zaplata podatku, ale tylko od wypracowanego zysku (jesli jest). Tu uwaga: podatek jest w wysokosci 19%, bo podatek Belki zawsze jest na tym poziomie. Z IKE mozna wycofac czesc srodkow (nie musimy likwidowac calego rachunku): link.

      Natomiast w przypadku IKZE podatek placony jest od calosci kapitalu na rachunku — bez wzgledu czy jest tam jakikolwiek wypracowany zysk, czy nie.

      Ze stawka podatku 18% w przypadku IKZE uwaga: jesli rozliczasz sie wg. skali podatkowej, to wyplacona kwota doliczana jest do rocznego dochodu na PIT. Zatem mozliwe jest wpadniecie w wyzszy prog podatkowy (32%). Z IKZE nie mozna tez wycofac czesci srodkow z portfela — jesli dycydujemy sie na wczesniejsza wyplate, to mozemy zrobic to tylko w calosci.

      Polecam artykul Michała Sadowskiego, ktory klarownie to wszystko opisuje: link.

      Pozdrawiam ­čÖé

Napisz sw├│j komentarz

Gotowce inwestycyjne!